ဒါက အဆင့်မြင့် နည်းပညာ တစ်ခုပဲ

ဝိုင်ရဲ့ အရှိန်နဲ့ ကျန်းပေရန် နဲ့ လူယန်ယွီ တို့ နှစ်ယောက် အချိန်အတော်ကြာ လွတ်လပ်စွာ စကားစမြည် ပြောဆိုခဲ့ကြပြီး လူယန်ယွီရဲ့ အစီအရင် ကျွမ်းကျင်မှုအကြောင်း ယေဘုယျ နားလည်မှု ရရှိခဲ့လေသည်။

ကာကွယ်ရေး အမျိုးအစား အစီအရင်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လူယန်ယွီက ကျန်းပေရန်အတွက်တောင် မျက်စိပွင့်စေတဲ့ အသုံးဝင်တဲ့ ဗဟုသုတ အများကြီး မျှဝေပေးနိုင်ခဲ့လေသည်။

ဒါပေမဲ့ တခြား အစီအရင် အမျိုးအစားတွေအကြောင်း ဆွေးနွေးတဲ့အခါ သူ့ရဲ့ ကျွမ်းကျင်မှု အဆင့်က ချက်ချင်း လျော့ကျသွားလေသည်။

ဒါက လျှို့ဝှက်ပညာ ၁၆ ရပ်ထဲမှာ လျှို့ဝှက်ပညာရပ် အများအပြားကို နားလည်သဘောပေါက်ထားတဲ့ ဆရာတွေက အရမ်း ရှားပါးရုံသာမက လျှို့ဝှက်ပညာရပ် တစ်ခုတည်းမှာ ကျွမ်းကျင်တဲ့ ဆရာတချို့တောင် "အထူးပြုခြင်း" ဆိုတဲ့ ဖြစ်စဉ်ကို ပြသနေတယ်ဆိုတာ ကျန်းပေရန် နားလည်သွားစေခဲ့လေသည်။

အစီအရင်တွေကို ဥပမာအနေနဲ့ ကြည့်ကြရအောင်။

စောင့်ကြည့်ရေး အမျိုးအစား အစီအရင်များ၊ ကာကွယ်ရေး အမျိုးအစား အစီအရင်များ၊ တိုက်ခိုက်ရေး အမျိုးအစား အစီအရင်များ၊ ပတ်ဝန်းကျင် ပြောင်းလဲရေး အမျိုးအစား အစီအရင်များ စသဖြင့် အမျိုးအစား အများကြီး ရှိလေသည်။

တစ်ခုကို ကျွမ်းကျင်လိုက်ရင် အားလုံးကို ကျွမ်းကျင်သွားလိမ့်မယ်လို့ ကျန်းပေရန် မူလက ထင်ခဲ့ပေမယ့် လူယန်ယွီနဲ့ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း စကားပြောပြီးနောက် အဲ့လို မဟုတ်မှန်း သူ တွေ့ရှိခဲ့ရလေသည်။

အစီအရင် ဆရာ အများစုက အစီအရင် အမျိုးအစား တစ်မျိုးတည်းကိုပဲ ကျွမ်းကျင်ကြလေသည်။

သူတို့ မကျွမ်းကျင်တဲ့ အစီအရင် တစ်ခုကို တည်ဆောက်တဲ့အခါ တည်ဆောက်နှုန်းရော အာနိသင်ပါ ကွာခြားမှု ကြီးမားလေသည်။

ထို့အပြင် ဒါကနေ ကျန်းပေရန် နောက်ထပ် သတင်းအချက်အလက် တစ်ခု ရရှိခဲ့လေသည်။

အလယ်ပိုင်း လွင်ပြင် နိုင်ငံခြောက်နိုင်ငံ အတွင်းမှာတောင် အစီအရင် ဆရာတွေက အလွန် ရှားပါးပုံ ရလေသည်။

ဒီ လူယန်ယွီက အဆင့် ၈ အစီအရင် ဆရာ အဆင့်ကို မရောက်သေးသလို ကာကွယ်ရေး အမျိုးအစား အစီအရင်တွေမှာပဲ ကျွမ်းကျင်ပေမယ့် ရှီမျိုးနွယ်စုလို ထိပ်တန်း မျိုးနွယ်စု တစ်ခုရဲ့ အစီအရင် ခန်းမကို ဦးစီးနေနိုင်ပြီ ဖြစ်သည်။

ဒါက ရှီမျိုးနွယ်စုလို ထိပ်တန်း မျိုးနွယ်စုတောင် အဆင့်မြင့် အစီအရင် ဆရာတွေကို ပိုမို မငှားရမ်းနိုင်ဘူးဆိုတာ ပြသနေပြီး တခြား မျိုးနွယ်စုတွေနဲ့ ဂိုဏ်းတွေ ဆိုရင် ပြောစရာတောင် မလိုတော့ပေ။

'ဟို ပုံသဏ္ဍာန်မဲ့ ဆရာက ငါ့ကို မြင်မြင်ချင်း တပည့်အဖြစ် လက်ခံချင်နေတာ အံ့သြစရာ မဟုတ်တော့ပါဘူး

နိုင်ငံခြောက်နိုင်ငံမှာတောင် အစီအရင် ဆရာ ဖြစ်ရတာက အရမ်း ရေပန်းစားတဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း တစ်ခု ဖြစ်ပုံရတယ်'

"ဂလု... ဂလု... ဂလု..."

နောက်ထပ် တိမ်တိုက်တက် ကြည်လင်နှင်းရည် ဝိုင်အိုး တစ်အိုး မော့သောက်ပြီးနောက် လူယန်ယွီက ဝိုင်နံ့သင်းနေတဲ့ လေတစ်ချက် မှုတ်ထုတ်လိုက်ပြီး ပြောလိုက်လေသည်။

"မင်း ငါ့ကို လုံးဝ ညှစ်ထုတ်ပစ်လိုက်ပြီ အစ်ကိုကြီး မင်းက ဒီတိုင်းပဲ ဆက်ပြီး နားထောင်နေတော့မှာလား"

သူ့ရဲ့ သိုလှောင်လက်စွပ်ထဲက နောက်ထပ် တိမ်တိုက်တက် ကြည်လင်နှင်းရည် ဝိုင်အိုး တစ်အိုးကို ထုတ်ယူပြီး ကျန်းပေရန်က လူယန်ယွီ ရှေ့မှာ ချလိုက်ကာ ပြောလိုက်လေသည်။

"အစ်ကိုကြီးက အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်နေသော အစီအရင်များ အကြောင်း ပြောမှာကို ကျွန်တော် စောင့်နေတာ မဟုတ်ဘူးလား"

"ပြောရမှာလား ငါ့ဖင်ပဲ" လူယန်ယွီက စားပွဲကို လက်ဝါးနဲ့ ရိုက်လိုက်လေသည်။

"ငါ မင်းကို စာလုံးပေါင်းပြဖို့ လိုသေးလား ငါက ကာကွယ်ရေး လမ်းစဉ်မှာပဲ ကျွမ်းကျင်တာ တခြား အစီအရင်တွေအတွက် ငါက ဝါသနာရှင် အဆင့်ပဲ ရှိသေးတယ် ငါ့ဟာငါတောင် နားမလည်သေးတာ ဘာကို အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်ရမှာလဲ ဟစ်"

မူးပြီး ကြို့ထိုးလိုက်ပြီးနောက် လူယန်ယွီက သူ့ရဲ့ ရှုပ်ပွနေတဲ့ ဆံပင်တွေကို ကုတ်ပြီး ဆက်ပြောလိုက်လေသည်။

"အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်နေသော အစီအရင်တွေရဲ့ အခက်အခဲက ဘယ်နားမှာ ရှိတယ်လို့ မင်း ထင်လဲ အစီအရင် အမျိုးအစား အားလုံးကို ကျွမ်းကျင်ရမယ် ဆိုတာ မဟုတ်ဘူးလား မင်းမှာ အဲ့ဒီ အရည်အချင်း ရှိပြီဆိုရင် အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်နေသော အစီအရင်တွေလို ကိစ္စမျိုးကို မင်း သဘာဝကျကျ နားလည်လာလိမ့်မယ်"

လူယန်ယွီရဲ့ စကားကို ကြားပြီးနောက် ကျန်းပေရန် "နားလည်လာရမှာ ငါ့ဖင်ပဲ" လို့ အော်ပြောလုနီးပါး ဖြစ်သွားလေသည်။

ဒါပေမဲ့ လူယန်ယွီရဲ့ စကားက သူ့ကို ဉာဏ်အလင်း ရစေခဲ့လေသည်။

အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်နေသော အစီအရင်များကို သုတေသန လုပ်ဖို့ အနိမ့်ဆုံး လိုအပ်ချက်က အစီအရင် အမျိုးအစား အားလုံးကို ကျွမ်းကျင်ထားဖို့ ဖြစ်ကြောင်း ပေါ်လွင်သွားခဲ့လေသည်။

အစီအရင် ဆရာ အများစုအတွက် ဒါက အလွန် မြင့်မားတဲ့ အတားအဆီး တစ်ခု ဖြစ်ပုံရလေသည်။

'ဒါက အနေခက်စရာ မကောင်းဘူးလား'

ကျန်းပေရန်က နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ဆွေးနွေးဖို့ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် တစ်ယောက် ရှာပြီး စိတ်ကူးဉာဏ်တချို့ ရမလားလို့ ကြည့်ဖို့ မူလက စီစဉ်ထားခဲ့တာ။

ဒါပေမဲ့ အခုတော့ အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်နေသော အစီအရင်များ အကြောင်း နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ဆွေးနွေးနိုင်မယ့် လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် ရှာဖို့ အရမ်း ခက်ခဲမယ်လို့ ထင်ရလေသည်။

'ဒါက ပြိုင်ဘက်ကင်းခြင်းရဲ့ အထီးကျန်ဆန်မှုလား'

လူယန်ယွီက အဲ့လို ပြောလိုက်မှတော့ ကျန်းပေရန် သဘာဝကျကျ ဆက်မမေးနိုင်တော့ပေ။

ဒါပေမဲ့ ဒီစကားဝိုင်းကနေ ကျန်းပေရန် တော်တော်များများ အကျိုးရှိခဲ့လေသည်။

နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ဆွေးနွေးဖို့ တစ်စုံတစ်ယောက်ကို ရှာမတွေ့ခဲ့ပေမယ့် အစီအရင် ဆရာတွေရဲ့ "ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဂေဟစနစ်" အကြောင်း အတော်အတန် နားလည်မှု ရရှိခဲ့လေသည်။

နောင်ကျရင် လူတွေနဲ့ စကားပြောတဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် အစီအရင်တွေ တည်ဆောက်တဲ့အခါ သူ ပိုပြီး ရည်ရွယ်ချက် ရှိရှိ လုပ်ဆောင်နိုင်လိမ့်မည်။

ဝိုင်ပန်းကန်လုံးကို ကိုင်လိုက်ပြီး ကျန်းပေရန်က လူယန်ယွီကို ဂုဏ်ပြုလိုက်ကာ ပါးစပ်သုတ်ပြီး ပြောလိုက်လေသည်။

"ကျွန်တော်က အစ်ကိုကြီးရဲ့ သင်ကြားမှုတွေကို ပိုနားထောင်ချင်ရုံပါ အစ်ကိုကြီးက နှိမ့်ချနေတာဆိုရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ"

"ငါ ထင်တာတော့ မင်းက ဘာမှ မပေးဘဲ တစ်ခုခု လိုချင်နေတာ..."

လူယန်ယွီ ပြောပြီးတာနဲ့ သူ့လက်ထဲက တိမ်တိုက်တက် ကြည်လင်နှင်းရည် ဝိုင်အိုးကို တစ်ချက် ကြည့်လိုက်လေသည်။

"ကောင်းပြီ ဘာမှ မပေးဘဲတော့ မဟုတ်ပါဘူး ဟေ့ ဟေ့ ဟေ့ ငါ ပြောနိုင်သမျှ အကုန် ပြောပြီးပြီ မင်းရဲ့ ပေါင်းခံနည်း အကြောင်း မင်း ပြောသင့်ပြီ မဟုတ်ဘူးလား ဝိုင်ကို ဒီလောက် မွှေးပျံ့ပြီး မူးစေအောင် ဘယ်လို ချက်တာလဲ"

"အဲ့ဒါက တကယ်တော့ မခက်ပါဘူး အစ်ကိုကြီး ကြားချင်မှတော့ ကျွန်တော် အသေးစိတ် ရှင်းပြပေးပါ့မယ်"

အမှန်တကယ်တော့ နဂါးနက် ကုန်းမြေတိုက်ကြီးပေါ်က ဝိုင်တွေမှာ တူညီတဲ့ ပြဿနာ တစ်ခု ရှိနေတယ် အဲ့ဒါက အရက် ပါဝင်မှုနှုန်း နည်းလွန်းတာပဲ ဖြစ်သည်။

သာမန်လူ တစ်ယောက်တောင် ပုံမှန် စစ်မထားတဲ့ ဝိုင်အိုး တစ်ထောင်လောက် သောက်ရင်တောင် မူးမှာ မဟုတ်ဘူး ဘာလို့လဲဆိုတော့ အရက် ပါဝင်မှုနှုန်းက အများဆုံး တစ်ရာခိုင်နှုန်း နှစ်ရာခိုင်နှုန်းလောက်ပဲ ရှိလို့လေ။

ဝိုင်ချက်သူ အများစုက ထမင်းကျန်တွေ သဘာဝ အလျောက် အချဉ်ပေါက်ရာကနေ ဖြစ်လာတဲ့ မှိုကို တဆေး အဖြစ် အသုံးပြုကြတော့ သဘာဝကျကျပဲ ပြင်းအားမြင့် ဝိုင် ဘယ်လိုမှ မချက်နိုင်ကြပေ။

ဒါပေါ့ ဒီလောကကြီးမှာ ဝိုင်ချစ်သူတွေ အများကြီး ရှိနေတော့ တိုးတက်အောင် ကြိုးစားနေသူတွေလည်း အများကြီး ရှိမှာ သဘာဝပါပဲ။

ကျန်းပေရန် အခုထိ မြင်ဖူးသလောက်တော့ အကောင်းဆုံး ဝိုင်က သာမန်လောက်ပါပဲ။

လူယန်ယွီ အစတုန်းက သူ့ကို တိုက်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားတဲ့ ပြည်နယ်ဆယ်ခု နွေဦး ပုလင်းကို ကြည့်လိုက်ပါ။

အဲ့ဒါက စံချိန်မီ ဝိုင်စိမ်း တစ်မျိုးပဲ အရက် ပါဝင်မှုနှုန်းက အများဆုံး ငါးရာခိုင်နှုန်းလောက်ပဲ ရှိသည်။

ဒါပေမဲ့ ဒီလောကမှာတော့ အဲ့ဒီလို ဝိုင်မျိုးကို ဝိုင်ကောင်းလို့ ခေါ်နိုင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် သူဌေးတွေ ဒါမှမဟုတ် ကျင့်ကြံသူတွေလောက်ပဲ တတ်နိုင်ကြလေသည်။

ဝိညာဉ်ဝိုင် ဆိုတာကတော့ အရက် ပါဝင်မှုနှုန်း ဒါမှမဟုတ် အရသာကို တိုးတက်စေတာ မဟုတ်ဘဲ အာနိသင်ကို တိုးတက်စေတာ ဖြစ်သည်။

အရသာနဲ့ အာနိသင် နှစ်ခုလုံး မျှတတဲ့ ဝိညာဉ်ဝိုင်တွေ ရှိလား ရှိပါတယ် ဒါပေမဲ့ အရမ်း ရှားသည်။

ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ကျင့်ကြံသူတွေ ကြားမှာတောင် တပ်မက်မှုကို ဖြည့်ဆည်းဖို့ သက်သက်နဲ့ နေ့တိုင်း ဝိညာဉ်ဝိုင် သောက်နိုင်လောက်အောင် သုံးဖြုန်းနိုင်သူ ရှားပါးလေသည်။

တိမ်တိုက်တက် ကြည်လင်နှင်းရည် ဝိုင်တချို့ကို ပန်းကန်လုံးထဲ လောင်းထည့်လိုက်ပြီး ကျန်းပေရန်က ကောက်ယူကာ လူယန်ယွီ ဘက်ကို အနံ့တချို့ ယပ်ခတ်ပေးလိုက်ပြီးမှ ပြောလိုက်လေသည်။

"ပေါင်းခံခြင်း လို့ ခေါ်တဲ့ မူဝါဒက တကယ်တော့ အရမ်း ရိုးရှင်းပါတယ် အချဉ်ဖောက်ပြီးသား ဝိုင်ချက် ပစ္စည်းတွေကို ထပ်ခါထပ်ခါ သန့်စင်ပြီး အထဲက ပြင်းအားမြင့် အရက်ရည်ကို ထုတ်ယူတာပါ ဒီ သန့်စင်နည်းကို ပေါင်းခံခြင်း လို့ ခေါ်ပါတယ်"

"အမယ်လေး ကြားရရုံနဲ့တင် သွားရည်ကျလာပြီ မြန်မြန် ပြောပြပါ ပြောပြပါ ဘယ်လို သန့်စင်ရတာလဲ" လူယန်ယွီက သူ့သွားရည်ကို သုတ်ရင်း ပြောလိုက်လေသည်။

"ဟားဟား စိတ်မလောပါနဲ့ အစ်ကိုကြီး ဒီ ပေါင်းခံနည်းကို အစိုင်အခဲ ပေါင်းခံခြင်း နဲ့ အရည် ပေါင်းခံခြင်း ဆိုပြီး ခွဲခြားထားပါတယ် ကျွန်တော်က အရည် ပေါင်းခံခြင်းကို အကြံပြုပါတယ် ဒါကြောင့် အဲ့ဒါကိုပဲ အဓိကထား ပြောပြပါ့မယ်"

သန့်စင်နည်းကို အကျဉ်းချုံး ရှင်းပြပြီးနောက် ကျန်းပေရန် ထပ်ပြောလိုက်လေသည်။

"အရေးအကြီးဆုံး အဆင့် နှစ်ဆင့်က အရက် အငွေ့ကို အအေးခံတာနဲ့ ပေါင်းခံ ဝိုင်ကို စုဆောင်းတာပါ ခင်ဗျား အရမ်း အရမ်းကို သတိထားဖို့ လိုပါတယ်"

နားထောင်ရင်း သွားရည်ကျနေပြီ ဖြစ်တဲ့ လူယန်ယွီက ခေါင်းကို ဆက်တိုက် ညိတ်ပြီး ပြောလိုက်လေသည်။

"စိတ်မပူပါနဲ့ ဝိုင်ကောင်း ကိစ္စဆိုရင် ငါ့ထက် သတိထားတဲ့သူ မရှိပါဘူး မင်း ဘာလုပ်ရမလဲဆိုတာသာ ပြော ငါ အာမခံတယ် မင်း ညွှန်ကြားချက် အတိုင်း လိုက်လုပ်ပါ့မယ်"

အိုးပုံစံ ကိရိယာ တစ်ခုကို သူ့ရဲ့ သိုလှောင်လက်စွပ်ထဲက ထုတ်ယူပြီး ကျန်းပေရန်က လူယန်ယွီကို ကမ်းပေးရင်း ပြောလိုက်လေသည်။

"ကျွန်တော် အစ်ကိုကြီးကို မိတ်ဆက် လက်ဆောင် မပေးရသေးဘူး ဒီ ပေါင်းခံအိုးကို အစ်ကိုကြီး ကြိုက်မှာပါ ကျွန်တော့်ရဲ့ လေးစားမှု သက်သေ အဖြစ် သဘောထားပေးပါ"

ပေါင်းခံအိုးကို ယူပြီး လူယန်ယွီက ခဏလောက် ကြည့်ရှုပြီးမှ မေးလိုက်လေသည်။

"ဒါကို ဘယ်လို သုံးရတာလဲ"

"ကျွန်တော့်မှာ ဆိုရိုးစကားလေး တစ်ခွန်း ရှိတယ် အစ်ကိုကြီး ကောင်းကောင်း မှတ်ထားနော် ကောင်းကင်ကန်ရေ အတွက် ပေါင်းခံမှု တစ်ကြိမ်တိုင်းမှာ နှစ်ကြိမ် ထုတ်လွှတ်ပါ တတိယအကြိမ် ထုတ်လွှတ်မှုက ပုံသေ မဟုတ်ပါဘူး စီးဆင်းနေတဲ့ ဝိုင်ရဲ့ အရည်နဲ့ ရာသီဥတုရဲ့ အအေးနဲ့ အပူကို ကြည့်ပါ ပန်းပွင့်တွေ ကြဲသွားပြီး အရသာ ဖျော့သွားတဲ့အခါ ရပ်လိုက်ပါ"

"ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော် ပြောပြရုံနဲ့ အစ်ကိုကြီး နားလည်မှာ မဟုတ်လောက်ဘူး နေရာမှာတင် တစ်ခါလောက် ပေါင်းခံပြမှ ရမယ် ထင်တယ်"

"ကောင်းပြီ ငါ မင်း ဒီစကား ပြောမလားလို့ စောင့်နေတာ ဝိုင်မဏ္ဍပ်ရဲ့ ခန်းမသခင်နဲ့ ငါ အရမ်း ရင်းနှီးတယ် အဲ့ဒီမှာပဲ လုပ်ကြတာပေါ့ သူကလည်း ဝိုင် အရူးအမူးပဲ ငါသာ မင်းတို့ နှစ်ယောက်အတွက် တံတားခင်းပေးလိုက်ရင် မင်းတို့ ချက်ချင်း အဆင်ပြေသွားမယ်ဆိုတာ အာမခံတယ် သူ့ဆီမှာ အဆင့်မြင့် ဝိညာဉ်ဝိုင် ချက်နည်းတွေ အများကြီး ရှိတယ် ညီလေးရဲ့ အရည်အချင်းနဲ့ ဆိုရင် သူ့ဆီကနေ နည်းနည်းပါးပါး လိမ်ယူတာက အိတ်ထဲက ပစ္စည်း နှိုက်ယူသလောက် လွယ်ကူမှာ မဟုတ်ဘူးလား သွားကြစို့ သွားကြစို့ အစ်ကိုကြီး မင်းကို အလကား ပစ္စည်းတွေ ရအောင် ခေါ်သွားပေးမယ်"