အခန်း (၂၃-၂၄)
Vol. 3 Ch. 23-24
အခန်း (၂၃) လီရူက ထပ်မံ အကွက်ဆင်သော အဆိပ်ပြင်းသည့် အကြံအစည်
ကွမ်းယန်လမ်းမကြီးပေါ်တွင် မြည်းကို ပြောင်းပြန်စီးလာသော လူငယ်လေးတစ်ဦး တစ်ဖန် ပြန်ပေါ်လာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဤတစ်ကြိမ်တွင်မူ သူ့ဘေး၌ အရပ်မောင်းကောင်းကာ ခံ့ညားထည်ဝါသော မြင်းကြီးတစ်ကောင်ကို စီးနင်းလာသည့် ပမ်းပြည်နယ်မှ ကျန်းလျောင် ပါဝင်လာ၏။
သူတို့နှစ်ယောက် လမ်းမကြီးပေါ်တွင် အတူတကွ လျှောက်လှမ်းလာမှုက အတော်လေး ထူးဆန်းသော မြင်ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်နေသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ တစ်ယောက်က အေးချမ်းတည်ငြိမ်ပြီး အထက်တန်းကျသော သခင်လေးတစ်ပါးနှင့် တူနေပြီး အခြားတစ်ယောက်မှာမူ စစ်ပွဲများကို ဖြတ်သန်းဖူးကာ စစ်ဝတ်ရုံတွင် သွေးများ စွန်းထင်းနေသော ရဲရင့်သည့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦး ဖြစ်နေ၏။ သူတို့၏ ဟန်ပန်များက အလွန်ကွာခြားလွန်းလှသဖြင့် လိုက်ဖက်မှုမရှိသည့် ခံစားချက်ကို အထင်းသား ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
သို့သော်လည်း ထူးဆန်းသည်မှာ သူတို့က လမ်းတစ်လျှောက် တိုးတိုးတိတ်တိတ်နှင့် အေးအေးလူလူ စကားစမြည် ပြောဆိုလာကြပြီး တစ်ခါတစ်ရံတွင် အားရပါးရ ရယ်မောလိုက်ကြသေးရာ နှစ်ပေါင်းများစွာ သိကျွမ်းလာခဲ့သော သူငယ်ချင်းဟောင်းများနှင့်တူနေပြီး သူတို့၏ အဖော်ပြုမှုက လုံးဝကို သဘာဝကျနေပေသည်။
စစ်လီအုပ်ချုပ်ရေးမှူးယွမ်ရှောက်နှင့် ပတ်သက်သည့် ကိစ္စကိုမူ ဟဲရှန့်က သူ၏ စိတ်ထဲမှ ထုတ်ပစ်လိုက်သည်မှာ ကြာပြီ ဖြစ်၏။ ယွမ်ရှောက်ကဲ့သို့ ရည်မှန်းချက်ကြီးမားသော အကြံသမားတစ်ဦးသည် ရှုပ်ထွေးပွေလီနေသော လောယန်မြို့တွင် ကြီးမားသည့် ပူးပေါင်းကြံစည်မှု တစ်ခုခုကို သေချာပေါက် အကွက်ဆင်နေမည်ဖြစ်ကြောင်း သူ သိထားသည်။ ထိုကဲ့သို့သော လူမျိုးက တုံကျိုးထံ ဘယ်သောအခါမှ အမှန်တကယ် လက်အောက်ခံမည် မဟုတ်သလို စစ်လီအုပ်ချုပ်ရေးမှူး တာဝန်များကိုလည်း သစ္စာရှိရှိ ထမ်းဆောင်မည် မဟုတ်ပေ။
ထို့အပြင် အခင်းဖြစ်ပွားရာနေရာတွင် ကျန်းလျောင်က နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းရန် လျန့်ပြည်နယ် စစ်သားများကို အမိန့်ပေးခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ယွမ်ရှောက် အပြေးအလွှား ရောက်လာလျှင်တောင်မှ မြေပြင်ပေါ်ရှိ သွေးအိုင်များကိုသာ မြင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ခိုင်လုံသော သက်သေအထောက်အထား တစ်ခုမျှ တွေ့ရမည်မဟုတ်ပေ။
ထို့ကြောင့် တစ်ဖက်က စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် ဆန္ဒမရှိသလို အခြားတစ်ဖက်ကလည်း မည်သူ့ကိုမျှ စုံစမ်းစစ်ဆေးခွင့် မပြုချင်သည့်အတွက် ထိုကိစ္စမှာ ဈေးများနှင့် လမ်းကြားများရှိ သာမန်ပြည်သူများ၏ နှုတ်ဖျားတွင် ဒဏ္ဍာရီတစ်ခု ဖြစ်လာမည်ဖြစ်သော်လည်း တုံကျိုး၏ နားထဲသို့ ဘယ်သောအခါမှ ရောက်ရှိသွားမည် မဟုတ်ချေ။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ လောယန်မြို့မှာ ယခုအခါ အလွန် ကမောက်ကမဖြစ်နေပြီဖြစ်ရာ ဟဲရှန့် ဖန်တီးလိုက်သည့် လှိုင်းဂယက်ငယ်လေးမှာ လှိမ့်ဝင်လာသော လှိုင်းလုံးကြီးများရှေ့တွင် လုံးဝကို အရေးပါမည် မဟုတ်ပေ။
ဟဲရှန့်၏ ကောက်ချက်ချမှုများက အများအားဖြင့် မှန်ကန်သော်လည်း သူ လျစ်လျူရှုမိသည့် အချက်တစ်ချက် ရှိနေ၏။ တုံကျိုးက ဤကိစ္စကို မသိနိုင်သော်လည်း ကျိန်းသေပေါက် သိမည့်သူ တစ်ယောက် ရှိနေသည်။
ဟဲရှန့်နှင့် ကျန်းလျောင်တို့ အနောက်ဘက်ဥယာဥ်သို့ အေးအေးလူလူ လျှောက်လှမ်းသွားနေစဉ် မြင်းမြန်တစ်စီးက အိမ်တော်အတွင်းသို့ ဒုန်းစိုင်း ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ မြင်းစီးသူက စစ်ခုံးအိမ်တော်၏ အနေအထားကို အလွန် ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်ပုံရပြီး ပင်မခန်းမဆောင်ကို ကျော်ဖြတ်ကာ နောက်ဘက်ခန်းမဆောင်ရှိ အစည်းအဝေးခန်းဆီသို့ တန်းတန်းမတ်မတ် ဦးတည်သွား၏။
ထိုနေရာတွင် နန်းတွင်းအရာရှိချုပ်လီရူက ပင်မထိုင်ခုံ၌ ထိုင်၍ စစ်ခုံးအိမ်တော်၏ ကိစ္စရပ်များကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းနေသည်။ မဟုတ်ပေ၊ တိတိကျကျပြောရလျှင် လောယန်မြို့တစ်မြို့လုံးနှင့် အင်ပါယာတစ်ခုလုံး၏ ကိစ္စရပ်များကို ကိုင်တွယ်နေခြင်းဖြစ်၏။ လီရူ၏ လမ်းညွှန်မှုအောက်တွင် စာရေးတစ်ဒါဇင်ကျော်က စာရွက်စာတမ်း အမျိုးမျိုးကို အလုပ်များစွာ ကူးယူပြောင်းရွှေ့နေကြသည်ကို မြင်းစီးသူရဲက တွေ့လိုက်ရသည်။
ခန်းမအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည်နှင့် မြင်းစီးသူရဲက အချည်းနှီး အချိန်မဖြုန်းတော့ပေ။ သူက ရိုသေစွာ အရိုအသေပြုပြီး သူ၏ လက်ထဲမှ အစီရင်ခံစာကို လီရူထံသို့ ချက်ချင်း ကမ်းပေးလိုက်၏။
လီရူ၏ စားပွဲခုံပေါ်တွင် မရေမတွက်နိုင်သော စာရွက်စာတမ်းများအပြင် ပြန့်ကျဲနေသော ဝါးရွက်များနှင့် စက္ကူအပိုင်းအစများလည်း အပုံလိုက်ရှိနေသည်။ သို့သော်လည်း အစီရင်ခံစာကို လက်ခံရယူပြီး ဖတ်ရှုလိုက်သောအခါ သူက အံ့အားသင့်စွာဖြင့် “ဟင်” ဟု အာမေဋိတ်သံ ထွက်သွားပြီး သူ၏ မျက်လုံးများထဲတွင် စိတ်ဝင်စားမှု အရိပ်အယောင်များ လက်ခနဲ ဖြစ်သွား၏။
"သူက ရာထူးတောင် မယူရသေးဘဲ ပြဿနာရှာနေပြီလား... ဒီကောင်လေးက တကယ့်ကို ပြဿနာကောင်ပဲ..."
ဟဲရှန့်က ကွမ်းယန်လမ်းမကြီးပေါ်တွင် ဖန်တီးခဲ့သည့် ပြဿနာက လီရူ၏ စိတ်ဝင်စားမှုကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်းပင် ဆွဲဆောင်သွားခဲ့သည်။ သူ ရေးနေသော စုတ်တံကို ချလိုက်၏။
“အဲဒီအကြောင်း အကုန်လုံးကို အသေးစိတ် ပြောပြစမ်း..."
မြင်းစီးသူရဲက သဘာဝကျစွာပင် အချိန်မဆွဲဝံ့ပေ။ သူက ထိုအချိန်က ဟဲရှန့်၏ လုပ်ရပ်များကို လီရူအား အတိအကျ ပြန်လည်ပြောပြလေသည်။ အသေးစိတ် အချက်အလက်များစွာကို အစမှအဆုံးတိုင်အောင် စောင့်ကြည့်နေခဲ့သူ တစ်ဦးက ပြန်လည်ပြောပြနေသကဲ့သို့ အလွန် တိကျပြတ်သားစွာ ဖော်ပြခဲ့၏။
မြင်းစီးသူရဲ စကားပြောပြီးသည်နှင့် မကြာမီတွင် လီရူက မျက်မှောင်ကြုတ်လိုက်သည်။
“မင်းပြောတဲ့ ဝူမင်က အတိအကျ ဘယ်လို ပေါ်လာတာလဲ..."
မြင်းစီးသူရဲက မြေပြင်ပေါ်သို့ ချက်ချင်း ဝပ်တွားသွားပြီး ရှက်ရွံ့စွာ ပြန်ဖြေလိုက်၏။
"လက်အောက်ငယ်သားမသိပါဘူး... သူက သာမန်ပြည်သူတွေကြားထဲမှာ အမြဲတမ်း ပုန်းကွယ်နေခဲ့ပြီး တပ်မှူးဟဲရဲ့ ခေါ်သံကို ကြားတာနဲ့ အခင်းဖြစ်ပွားရာ နေရာကို ရုတ်တရက် ပေါ်လာသလိုပါပဲ... အခင်းဖြစ်ပွားပြီးနောက် လက်အောက်ငယ်သားက သူ့ကို ခြေရာခံ လိုက်ဖို့ လူတွေကို အမိန့်ပေးခဲ့ပေမယ့် ကံမကောင်းစွာနဲ့ပဲ အဲဒီလူက အရမ်းကို သတိရှိတယ်... သူက လူသူကင်းမဲ့တဲ့ လမ်းကြားလေးတစ်ခုထဲကို ကွေ့ဝင်သွားပြီး ပျောက်ကွယ်သွားတယ်... ဒါပေမဲ့ လက်အောက်ငယ်သား အတည်ပြုထားတာကတော့ သူဟာ အရင်က တပ်မှူးဟဲကို ကူညီပြီး ဗိုလ်ချုပ်တုံကို နှိမ်နင်းခဲ့တဲ့သူပါပဲ..."
လီရူက ခေါင်းညိတ်၍ သူ၏ လက်ကို ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ဝှေ့ယမ်းလိုက်သည်။
"ကိစ္စမရှိဘူး... သူက သိုင်းလောကက သာမန် လူမိုက်တစ်ယောက်ပါပဲ... ကြီးမားတဲ့ အစီအစဉ်အတွက်တော့ အရေးမပါပါဘူး... ဒါပေမဲ့ လျန်ပြည်နယ်နဲ့ ပမ်းပြည်နယ်က အဲ့ဒီမောက်မာပြီး ထိန်းမနိုင်သိမ်းမရဖြစ်နေတဲ့ စစ်သားတွေက ပိုပိုပြီးတော့ အထိန်းအကွပ်မဲ့ လာကြတယ်..."
သူ စကားပြောနေစဉ် လီရူမှာ သူ၏ နားထင်များကို မနှိပ်နယ်ဘဲ မနေနိုင်တော့ချေ။ သူ၏အကြည့်များက စားပွဲပေါ်တွင် ဖြန့်ကျက်ထားသော ထောက်လှမ်းရေး အစီရင်ခံစာများပေါ်သို့ ကျရောက်သွား၏။
မနေ့ညက ဝူခွမ်းသည် သူ၏ လက်အောက်ငယ်သားများကို ဦးဆောင်ကာ လက်ဝဲဗိုလ်ချုပ်ရှာမို၏ စခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်၍ စစ်တဲများကို တောင်းခံခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးကြား ပဋိပက္ခ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဝူခွမ်းက ရှာမိုကို တိုက်ခိုက်သတ်ဖြတ်ခဲ့ကာ သူ၏ တပ်ဖွဲ့များကို ဦးဆောင်၍ စစ်ခုံးထံ လက်အောက်ခံရန် ရောက်ရှိလာခဲ့၏။
မနေ့က တော်ဝင်ရထားတပ်မှူး တုံမင်သည် ယခင်စစ်သေနာပတိချုပ်၏ လက်အောက်ခံ ဗိုလ်ချုပ်ကျန်းကျန့်နှင့် ပူးပေါင်းကာ တပ်ဖွဲ့များကို ဦးဆောင်၍ လက်ဝဲစစ်ကူဗိုလ်ချုပ် ကျောက်ရုံကို အနိုင်ကျင့်ပြီး ရိက္ခာများကို အတင်းအဓမ္မ တောင်းခံခဲ့သည်။
ရှစ်လပိုင်း နှစ်ဆယ့်ငါးရက်နေ့တွင် လျန့်ပြည်နယ် တပ်မှူးဟွာရှုံးသည် အလယ်ပိုင်းတပ်မတော်ဗိုလ်ချုပ်၏ စခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်စီးနင်းကာ စစ်ရိက္ခာတန်နှစ်ထောင်ကို သိမ်းပိုက်ပြီးမှ ပြန်လာခဲ့၏။
ရှစ်လပိုင်း နှစ်ဆယ့်လေးရက်နေ့တွင် မြင်းတပ်ဗိုလ်ချုပ်လွီပုသည် နန်းတွင်းဗိုလ်ချုပ် ဟူကျိန်းကို ရန်စကာ သူ့ကို အရှက်ခွဲရန် သူ၏ အစိမ်းရောင်ဖဲကြိုး (ဖဲကြိုးတံဆိပ်တုံး) ကို ဆွဲဖြဲပစ်ခဲ့သည်။
စားပွဲပေါ်ရှိ အစီရင်ခံစာများမှာ များပြားလှပြီး အမျိုးအစား စုံလင်လှသည်။ အားလုံးမှာ စစ်စခန်းများအတွင်းရှိ ပဋိပက္ခများ၊ ဖိနှိပ်မှုများနှင့် အကြမ်းဖက် တိုက်ခိုက်မှုများအကြောင်းဖြစ်နေ၏။ ၎င်းတို့ကို မြင်သောအခါ လီရူမှာ စိုးရိမ်တကြီး သက်ပြင်းမချဘဲ မနေနိုင်တော့ဘဲ သူ၏ စိတ်နှလုံးထဲတွင် သောကများ ပြည့်နှက်သွားသည်။ အပြင်ပန်းတွင် တုံကျိုးက လောယန်မြို့ရှိ စစ်တပ်အားလုံးကို စုစည်းထားပြီး သူ၏ အင်အားမှာ ကြောက်မက်ဖွယ် ကောင်းလှသည်။ သို့သော်လည်း ဤစစ်သားများနှင့် အရာရှိများမှာ ကွဲပြားသော ဇာစ်မြစ်များမှ လာကြသည့် ရှုပ်ထွေးသော အစုအဝေးတစ်ခု ဖြစ်ပြီး သူတို့၏ လုပ်ရပ်များက ပို၍ပို၍ မဆင်မခြင် ဖြစ်လာနေကြောင်း လီရူ သိထား၏။ ဤအတိုင်းသာ ဆက်သွားပါက စစ်ရေးဘေးဒုက္ခတစ်ခုဆီသို့ မလွဲမသွေ ဦးတည်သွားပေလိမ့်မည်။
ဤအခြေအနေ၏ အဓိကအကြောင်းရင်းကိုမူ လီရူက ရှင်းရှင်းလင်းလင်းပင် သဘောပေါက်ထားသည်။ နန်းတွင်းအပေါ် တုံကျိုး၏ လက်ရှိ ကြီးစိုးမှုက ဤစစ်ရေးအင်အား၏ ဟန့်တားမှုအပေါ် လုံးလုံးလျားလျား မှီခိုနေရခြင်းဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဤစစ်သားများနှင့် အရာရှိများအားလုံးက တုံကျိုးကို မြင့်မားသော ရာထူးရရှိစေရန် သူတို့ ကူညီခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ကြပြီး သူတို့ကိုယ်သူတို့ ဂုဏ်ယူနေကြသည်။ သို့သော်လည်း တုံကျိုးက ဆုလာဘ်များနှင့် ရာထူးတိုးမြှင့်မှုများကို အချိန်ဆွဲနေသဖြင့် သူတို့က သဘာဝကျစွာပင် မကျေမနပ် ဖြစ်လာကြကာ ပြဿနာများကို အကြိမ်ကြိမ် ဖန်တီးလာကြခြင်း ဖြစ်၏။
သို့သော်လည်း ဤမောက်မာပြီး ထိန်းမနိုင်သိမ်းမရဖြစ်နေသော စစ်သားများကို ဆင်ခြင်တုံတရားမဲ့စွာ ဆုချီးမြှင့်ခြင်းမှာလည်း ရွေးချယ်စရာတစ်ခု မဟုတ်ပေ။ လတ်တလောတွင် သူတို့က သစ္စာခံသည့် ဂုဏ်ကျေးဇူးတစ်ခုတည်းသာ ရှိသေးသော်လည်း ဤမျှမဆင်မခြင် ပြုမူနေကြပြီ ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ဆုလာဘ်များကို အလွယ်တကူ ပေးအပ်လိုက်ပါက သူတို့၏ မာနကို ထိန်းချုပ်နိုင်မည်မဟုတ်ဘဲ သူတို့၏ ရိုင်းစိုင်းမှုကို ပိုမိုတွန်းအားပေးသကဲ့သို့ ဖြစ်သွားပေလိမ့်မည်။
၎င်းကို ဖြေရှင်းရန်အတွက် တုံကျိုးက ဤစစ်သားများကို သူတို့၏ နာကြည်းမှုနှင့် မာနများကို ဖွင့်ထုတ်နိုင်ရန် လောယန်မြို့ကို သုံးရက်တိုင်တိုင် လုယက်ခွင့်ပြုရန်ပင် အကြံပြုခဲ့သေးသည်။ သေချာပေါက်ပင် လီရူက ဤအကြံပြုချက်ကို ပြတ်ပြတ်သားသား ငြင်းဆိုခဲ့၏။ တုံကျိုး မြို့တော်သို့ ဝင်ရောက်လာမှုက အစကတည်းက လူကြိုက်မများခဲ့သလို ပြည်သူများကိုလည်း မသိမ်းသွင်းနိုင်ခဲ့ချေ။ အကယ်၍ သူက ဤမျှ မဆင်မခြင် ထပ်လုပ်မည်ဆိုပါက သူ၏ ကိုယ်ပိုင် ကျဆုံးမှုကို ကျိန်းသေပေါက် ဖန်တီးလိုက်သကဲ့သို့ ဖြစ်သွားပေမည်။
လတ်တလောတွင် လီရူသည် ဤမောက်မာသော စစ်သားများ၏ နာကြည်းမှုကို အချိန်အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ အချိန်ဆွဲထားရန် သူ၏ သိမ်မွေ့ပြီး သွယ်ဝိုက်သော နည်းလမ်းများကိုသာ အားကိုးနိုင်တော့ကာ တုံကျိုးက သူ၏ အာဏာကို အမှန်တကယ် ခိုင်မာအောင် တည်ဆောက်ပြီးမှသာ သူတို့ကို ဖြေရှင်းနိုင်တော့မည် ဖြစ်သည်။
ဤအခြေအနေတွင် ဟဲရှန့်၏ လုပ်ရပ်များက လီရူအတွက် အချိန်ကိုက်ပင် ဖြစ်နေ၏။
ထို့ကြောင့် လီရူ၏ ပါးလျပြီး အေးစက်သော နှုတ်ခမ်းများပေါ်တွင် အပြုံးတစ်ခု ပေါ်လာကာ ပြောလိုက်သည်။
"အမိန့်ပေးလိုက်... သခင်လေးဟဲရဲ့ လုပ်ရပ်ကို သတင်းဖြန့်လိုက်... စခန်းတိုင်းသိအောင် သေချာလုပ်..."
ထိုအမိန့်ကို ကြားသောအခါ မြင်းစီးသူရဲမှာ ချက်ချင်းပင် ဇဝေဇဝါ ဖြစ်သွားပြီး ရည်ရွယ်ချက်ကို နားမလည်နိုင် ဖြစ်သွား၏။ လီရူက လျန်ပြည်နယ်နှင့် ပမ်းပြည်နယ်မှ စစ်သားများအကြောင်း အစောက ပြောခဲ့သည်ကို ပြန်လည်အမှတ်ရသွားကာ သူက ရဲတင်းစွာ မေးလိုက်သည်။
"သခင်လေးဟဲက ပမ်းပြည်နယ် စစ်သားတွေကို ကူညီပြီး လျန်ပြည်နယ် စစ်သားတွေကို အနိုင်ကျင့်ခဲ့တဲ့ကိစ္စကို ချဲ့ကားပြောရမလား..."
လီရူ၏ မျက်နှာက ရုတ်တရက် အေးစက်သွားပြီး ဒေါသများ ပြည့်နှက်သွား၏။
“မင်း အဲဒီလိုလုပ်မယ်ဆိုရင် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတ်သေပြီး အပြစ်ကို ဆေးကြောလိုက်တာ ပိုကောင်းမယ်... သခင်လေးဟဲက အဲဒီ အထိန်းအကွပ်မဲ့တဲ့ စစ်သားတွေ သာမန်ပြည်သူတွေကို သတ်ဖြတ်နေလို့ ဝင်ပါခဲ့တာဆိုပြီး အခုလေးတင် မင်းကိုယ်တိုင် ပြောခဲ့တာကို မေ့သွားပြီလား..."
မြင်းစီးသူရဲမှာ ကြောက်လန့်တကြား တုန်ယင်သွားသော်လည်း လီရူ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို နားမလည်သေးပေ။ သို့သော်လည်း လီရူက အဓိကအချက်ကို ရှင်းလင်းစွာ ပြောပြပြီးဖြစ်သဖြင့် သူက ချက်ချင်း ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
"လက်အောက်ငယ်သား နားလည်ပါပြီ... သခင်လေးဟဲက သာမန်ပြည်သူတွေအပေါ် သနားကြင်နာပြီး ပြည်သူတွေကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ကာကွယ်ပေးခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ ဇာတ်လမ်းကို ဖြန့်ဖို့ ရနိုင်တဲ့ လမ်းကြောင်းအားလုံးကို အသုံးပြုပါ့မယ်..."
ထိုအခါမှသာ လီရူက ကျေနပ်စွာ ခေါင်းညိတ်လိုက်ပြီး သူ့လက်ကို ဝှေ့ယမ်းလိုက်၏။
"အဲဒါမှ ပိုပြီး သဘာဝကျမယ်... ထွက်သွားတော့..."
မြင်းစီးသူရဲက ချက်ချင်းပင် တစ်ဖန် အရိုအသေ ပြုလိုက်သည်။ လီရူထံမှ ဤချီးကျူးစကားကိုရရှိခြင်းက မြင်းခွာပုံစံ ရွှေတုံးနှစ်တုံးရရှိခြင်းထက်ပင် သူ့ကို ပို၍ ဝမ်းသာစေပုံရသည်။
လီရူက အစောပိုင်းတွင် ဘေးသို့ ချထားခဲ့သော စုတ်တံကို အေးအေးလူလူ ပြန်ကောက်ကိုင်လိုက်ပြီး မှိန်ဖျော့၍ သက်တောင့်သက်သာရှိသော အပြုံးတစ်ခု သူ့မျက်နှာပေါ်တွင် ဖြတ်ပြေးသွား၏။
"အဲဒီမောက်မာတဲ့ စစ်သားတွေက လောယန်မြို့က သာမန်ပြည်သူတွေကို မျက်စိကျနေတာ ကြာပြီ... ဒါပေမဲ့ လောယန်မြို့မှာ မြင့်မြတ်တဲ့ အိမ်တော်တွေ၊ အင်အားကြီးမားတဲ့ မိသားစုတွေ အများကြီး ရှိနေပြီး အဖွဲ့အစည်း အမျိုးမျိုးကြားက ဆက်သွယ်မှုတွေက ရှုပ်ထွေးနေတယ်ဆိုတာကို ဒီလူမိုက်တွေက သဘောမပေါက်ကြတာပဲ... အဲဒီလို ဖျက်ဆီးမှုမျိုးသာ လုပ်လိုက်ရင် အဲဒီအင်အားကြီးမားတဲ့ မျိုးနွယ်စုကြီးတွေကို စော်ကားမိသွားမှာဖြစ်ပြီး စစ်ခုံးတောင်မှ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းနိုင်မှာ မဟုတ်ဘူး..."
လီရူ၏ အသံမှာ မကျယ်လောင်သော်လည်း သူ့အောက်တွင် ထိုင်နေသော ထျန်းယီ ကြားနိုင်ရုံလေးသာဖြစ်သည်။ ထျန်းယီမှာ မြင်းစီးသူထက် ပို၍ ထိုးထွင်းသိမြင်နိုင်စွမ်း ရှိသော်လည်း ဟဲရှန့်၏ လုပ်ရပ်ကို သတင်းဖြန့်ခြင်းက ထိုမောက်မာသော စစ်သားများ၏ ဒေါသကို အချိန်ဆွဲရန် အဘယ်ကြောင့် ကူညီပေးမည်ကို နားမလည်နိုင်သေးပေ။ ထို့ကြောင့် သူက ဝင်မပြောဘဲ မနေနိုင်တော့ချေ။
"အမတ်လီ... သာမန်ဟဲရှန့် တစ်ယောက်တည်းနဲ့ ဘယ်လိုလုပ် အဲဒီ မောက်မာတဲ့ စစ်သားတွေကို နောက်ဆုတ်သွားအောင် လုပ်နိုင်မှာလဲ..."
လီရူက အဓိပ္ပာယ်ပါပါ ပြုံးလိုက်၏။
"ဘာလို့လဲဆိုတော့ သူက ယခင်စစ်သေနာပတိချုပ်ရဲ့ သားဖြစ်နေလို့ပဲ..."
ထျန်းယီမှာ တစ်ခဏမျှ မှင်တက်သွားပြီးနောက် အဓိကအချက်ကို ချက်ချင်း သဘောပေါက်သွားသည်။ ဟဲရှန့်၏ ရာထူးမှာ မမြင့်မားသော်လည်း သူ၏ နောက်ခံမှာ အလွန်အရေးပါလှ၏။ ပြည်သူများကို ကာကွယ်ပေးသည့် သူ၏ လုပ်ရပ်ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လူသိရှင်ကြား ကြေညာလိုက်ပါက ပထမအချက်အနေဖြင့် ဟဲကျင်းနှင့် ဟဲမြောင်တို့၏ လက်အောက်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသော အရာရှိများနှင့် စစ်သားများသည် သူတို့ကိုယ်သူတို့ အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ထိန်းချုပ်သွားကြပေမည်။
ဒုတိယအချက်အနေဖြင့် စိုးရိမ်ပူပန်ပြီး မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေသော အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်စစ်တပ်သည်လည်း ဤတပ်ဖွဲ့နှစ်ခုနှင့် သူတို့၏ ဆက်ဆံရေး အနည်းငယ် ပြေလည်သွားမည်ကို တွေ့ရပေလိမ့်မည်။ ပမ်းပြည်နယ် စစ်သားများနှင့် ပတ်သက်၍မူ လွီပုက မည်သို့ တုံ့ပြန်မည်ကို မသေချာသော်လည်း ကျန်းလျောင်ကမူ သေချာပေါက် ထောက်ခံပေလိမ့်မည်။
ထို့ကြောင့် တုံကျိုး၏ လက်အောက်ရှိ အဓိက အုပ်စုကြီး လေးခုအနက် အနည်းဆုံး သုံးခုက အချိန်အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ စောင့်ကြည့်မည့် သဘောထားကို ခံယူကြပေလိမ့်မည်။ လျန့်ပြည်နယ် အုပ်စုတစ်ခုသာလျှင် ဟဲရှန့်ကို သူတို့၏ မျက်စိစူးစရာတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်လာကြမည် ဖြစ်၏။ သို့သော် သူတို့က လောယန်မြို့ကို လုယက်လိုလျှင်တောင်မှ ပထမဆုံး ဟဲရှန့်ကို ကျော်ဖြတ်ရမည်ဖြစ်သည်။
လီရူ၏ အကြံအစည်မှာ အလွန် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်လှပြီး ဟဲရှန့်ကို မုန်တိုင်း၏ မျက်လုံးထဲသို့ ချက်ချင်း တွန်းပို့လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်ပေသည်။
တစ်ခဏတာအတွင်း လီရူအပေါ် ထျန်းယီ၏ အကြည့်က ပို၍ သတိထားလာမိသည်။ သို့သော်လည်း ဟဲရှန့်က သူ့ကို စားတော်ပွဲတစ်ခုသို့ တစ်ကြိမ် ဖိတ်ကြားခဲ့ဖူးသည်ကို သတိရသွားသောအခါ သူက အနည်းငယ် စိတ်မသက်မသာ ဖြစ်သွား၏။ သူက လီရူကို မေးလိုက်သည်။
"သခင်လေးဟဲက သာမန်ပညာရှိလေး တစ်ယောက်ပါ... လျန်ပြည်နယ်က အဲဒီ မောက်မာတဲ့ စစ်သားတွေရဲ့ ဖိနှိပ်မှုကို သူက ဘယ်လိုလုပ် ခံနိုင်ရည်ရှိမှာလဲ..."
"သူ ခံနိုင်ရည်မရှိလည်း ကိစ္စမရှိပါဘူး..."
လီရူက ထပ်ပြုံးလိုက်ပြီး သူ၏အမူအရာမှာ တည်ငြိမ်ကာ အေးစက်နေ၏။
“ရှုံးနိမ့်သွားတဲ့ အိမ်တော်တစ်ခုရဲ့ သားတစ်ယောက်အနေနဲ့ သူက အမတ်ကြီးတုံအတွက် ဒီလောက်လေး အားဖြည့်ပေးနိုင်မယ်ဆိုရင် သူ သေရတာ တန်ပါတယ်... အဲဒီအခါကျရင် အမတ်ကြီးတုံက ဒီအခွင့်အရေးကို အသုံးချပြီး သူ့ရဲ့လျန်ပြည်နယ် လက်အောက်ငယ်သားတွေထဲက အမောက်မာဆုံးနဲ့ စည်းကမ်းမဲ့ဆုံးသူတွေကို ဆုံးမနိုင်လိမ့်မယ်... တခြားအုပ်စုတွေကလည်း ပိုပြီး သတိထားလာကြလိမ့်မယ်... အချိန်တန်လို့ အမတ်ကြီးတုံက အင်ပါယာတစ်ခုလုံးကို အမှန်တကယ် လွှမ်းမိုးသွားနိုင်ပြီဆိုရင် ဤအုပ်စုကွဲနေတဲ့ စစ်တပ်တွေကို ပြန်လည်သင့်မြတ်အောင် လုပ်ရတာက လက်တစ်ဖက်လှည့်လိုက်သလို လွယ်ကူသွားလိမ့်မယ်..."
ထိုစကားကို ကြားသောအခါ ထျန်းယီ၏ နှလုံးသားမှာ ရုတ်တရက် အကြီးအကျယ် တုန်လှုပ်သွားသည်။ သူ၏ လက်ထဲမှ ဝံပုလွေမွေး စုတ်တံက ဝါးရွက်များပေါ်သို့ ပြုတ်ကျသွားပြီး စီးဆင်းနေသော သွေးများကဲ့သို့ ပျံ့နှံ့သွားသည့် ကြီးမားသော အမည်းရောင် အစွန်းအထင်းကြီးတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်သွားလေတော့သည်။
အခန်း (၂၄) စစ်သားများလွန်းသည်ဟု ညည်းညူသော တပ်မှူး
မြည်းကို ပြောင်းပြန်စီးလာသော ဟဲရှန့်သည် လီရူ၏ လက်ထဲတွင် နယ်ရုပ်လေးတစ်ရုပ် ဖြစ်သွားကြောင်းကို လုံးဝ မသိခဲ့ပေ။ တိတိကျကျ ပြောရလျှင် ဤအချိန်၌ သူသည် အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်သို့ ရောက်ရှိခါစသာ ရှိသေး၏။
လမ်းတစ်လျှောက်တွင် သူသည် ကျန်းလျောင်နှင့် စစ်ရေးကိစ္စများကို အများအပြား ဆွေးနွေးခဲ့ရာ များစွာ အကျိုးအမြတ် ရရှိခဲ့သည်။ ဤအချိန်တွင် ကျန်းလျောင်သည်လည်း ဟဲရှန့်နှင့် စောစော မတွေ့ခဲ့ရသည့်အတွက် အလွန် နောင်တရနေမိ၏။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ ဟဲရှန့် ယခင်ဘဝက အင်တာနက်မှ ရယူထားသော ဗဟုသုတများမှာ အလကားမဟုတ်ပေ။ ၎င်းတို့က အသက်နှစ်ဆယ်ကျော်အရွယ်သာ ရှိသေးသော ကျန်းလျောင်ကို အံ့အားသင့်စေရန် လုံလောက်လွန်းလှသည်။
ကျန်းလျောင်၏ မျက်လုံးထဲတွင် ဟဲရှန့်သည် ဖုန်ဖုံးနေသော ပုလဲတစ်လုံးကဲ့သို့ ငြင်းပယ်၍မရနိုင်သော အလားအလာရှိသည့် ပါရမီရှင်တစ်ဦးဖြစ်နေ၏။ ခရီးစဉ်တစ်လျှောက် ဟဲရှန့်၏ စကားပြောဆိုမှုများမှတစ်ဆင့် ဟဲရှန့်သည် ဟန်မင်းဆက်၏ စစ်ရေးကိစ္စများတွင် ကျွမ်းကျင်မှု မရှိသေးသော်လည်း သူ၏ တွေးခေါ်မှုများက အလွန်ပွင့်လင်းပြီး စိတ်ကူးဉာဏ် ကွန့်မြူးနိုင်စွမ်းရှိကြောင်း ကျန်းလျောင် ခံစားမိလိုက်သည်။ သူ၏ အကြံဉာဏ်များနှင့် အမြင်များစွာမှာ ကျန်းလျောင် ဘယ်သောအခါမှ မစဉ်းစားဖူးခဲ့သော အရာများ ဖြစ်နေလေသည်။
တစ်ခါတစ်ရံတွင် ဟဲရှန့်၏ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး စကားတစ်ခွန်းကပင် ကျန်းလျောင်ကို ရုတ်တရက် အလင်းပွင့်သွားစေပြီး စစ်ရေးကွပ်ကဲမှုနှင့် တပ်ဖွဲ့စီမံခန့်ခွဲမှုတို့တွင် ရှိနေသော ခေါင်းခဲစရာ ပြဿနာများစွာကို ဖြေရှင်းနိုင်သွားစေသည်။
ထို့ကြောင့် သူတို့ အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် စစ်စခန်းတံခါးဝသို့ ရောက်ရှိပြီး အစောင့်များက ဟဲရှန့်ကို တားဆီးထားသည်ကို မြင်သောအခါ ကျန်းလျောင်က ဒေါသမထွက်ဘဲ မနေနိုင်တော့ချေ။
"မင်းတို့ ဘယ်လောက်တောင် ရဲတင်းနေတာလဲ... မင်းတို့ရဲ့ ခွေးမျက်လုံးတွေကို ဖွင့်ပြီး သေချာကြည့်စမ်း... သူက တပ်ဖွဲ့တွေကို ကွပ်ကဲပြီး ရာထူးရယူဖို့ အမိန့်နဲ့ ရောက်လာတဲ့ ယခင်စစ်သေနာပတိချုပ်ရဲ့သားပဲ... မင်းတို့က သူ့ကို တားဆီးရဲတယ်ပေါ့လေ..."
တာဝန်ကျနေသော ဤအစောင့်များမှာ အလွန် မျက်စိရှင်ကြ၏။ စခန်းအတွင်း မည်သည့်ပုဂ္ဂိုလ်များက အင်အားကြီးမားကြောင်းကို သူတို့ အတိအကျ သိထားကြသည်။ ကျန်းလျောင်သည်လည်း ထိုသူများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်မှာ သံသယဖြစ်ဖွယ် မရှိပေ။ သူတို့ရှေ့ရှိ ပိန်ပိန်ပါးပါး လူငယ်လေးအပေါ် ကျန်းလျောင်က မည်မျှ အလေးထားကြောင်းကို မြင်သောအခါ သူတို့က မေးခွန်းထုတ်ရန် ချက်ချင်း လက်လျှော့လိုက်ပြီး ရိုသေစွာ ဦးညွှတ်၍ ပြောလိုက်ကြသည်။
"သခင်လေး... အမြန်ဝင်ပါခင်ဗျာ... ကျွန်တော်မျိုး ကူညီပေးရမယ့် ကိစ္စများ ရှိပါသလား..."
ဟဲရှန့် အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာမှုက ရှုခင်းကြီးဥယျာဉ်အတွင်းသို့ အဘွားလျူ ဝင်ရောက်လာသကဲ့သို့ပင် ဖြစ်နေ၏။ ဤအချိန်တွင် သူက နေရာအနှံ့ လိုက်လံပြသပေးပြီး အလုပ်အကြွေးပြုမည့်သူ တစ်ယောက်ကို သဘာဝကျစွာပင် လိုအပ်နေသည်။ အစောင့်၏ ပါးနပ်မှုကို မြင်သောအခါ သူက မပြောဘဲ မနေနိုင်တော့ချေ။
"အဲဒါဆို အရမ်းကောင်းတာပေါ့..."
သို့သော်လည်း ကျန်းလျောင်မှာ ဟဲရှန့်နှင့် ခွဲခွာရန် ဝန်လေးနေပုံရပြီး ဖြတ်ပြောလိုက်သည်။
“ရှီးမန်... ကျုပ် အမိန့်စာပို့ဖို့ စခန်းထဲကို ဝင်ရုံလေးပါ... မင်းမှာ အချိန်နည်းနည်းရရင် ကျုပ်ကို ခဏလောက် စောင့်ပေးပါလား... အဲဒီ အသေးအမွှား ကိစ္စတွေကို ကျုပ် ကူညီဖြေရှင်းပေးပါ့မယ်..."
ဟဲရှန့်က ခေါင်းလှည့်ကာ ချက်ချင်းပင် ချိုသာစွာ ပြုံးလိုက်၏။
"ဝမ်ယွမ်... မင်းက အရမ်း သဘောကောင်းတာပဲ... ရှီးမန်က အရမ်းကို ကျေးဇူးတင်ပါတယ်..."
"ကျုပ်တို့ကြားမှာ အဲဒီလောက် အားနာနေစရာ မလိုပါဘူး... ရှီးမန်... ဒီနေရာမှာ ခဏလောက် စောင့်နေပေးပါ... ကျုပ်အခုချက်ချင်း ပြန်လာခဲ့မယ်..."
ထိုသို့ပြောပြီးနောက် ကျန်းလျောင်က မြင်းကို စိုင်း၍ ပင်မစခန်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်သွားလေသည်။ လမ်းတစ်လျှောက်လုံး မြည်းတစ်ကောင်နှင့် အရှိန်တူ ပြေးခဲ့ရသဖြင့် သူ၏ ခံ့ညားလှသော စစ်မြင်းကြီးမှာ အလွန်အမော့စို့နေခဲ့၏။ ယခုအခါတွင်မူ ထိုမြင်းကြီးက ဟဲရှန့်ရှိရာဘက်သို့ ဖုန်တလုံးလုံး ထသွားအောင် ခွာရက်ကာ ပြေးထွက်သွားလေတော့သည်။
ဟဲရှန့်က သူ၏ အင်္ကျီလက်ကို ဝှေ့ယမ်းလိုက်ပြီး ဤကဲ့သို့ သေးငယ်သော ကိစ္စရပ်ကို သဘာဝကျစွာပင် အရေးမစိုက်ခဲ့ပေ။ ဥယျာဉ်တံခါးအတွင်း၌ ရပ်နေရင်း သူက အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် စစ်စခန်းကို သေချာစွာ လေ့လာအကဲခတ်နေ၏။
ပတ်ဝန်းကျင်ကို ဝေ့ဝဲကြည့်လိုက်သောအခါ အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်အတွင်း၌ ကျယ်ပြန့်နေသော လေ့ကျင့်ရေးကွင်းတစ်ခု ရှိနေသည်။ မြေပြင်ကို သဲနုများနှင့် ကျောက်စရစ်ခဲများဖြင့် ခင်းကျင်းထားပြီး တောက်ပသော နေရောင်အောက်တွင် နှင်းဖြူလွှာတစ်ခုကဲ့သို့ တလက်လက် တောက်ပနေ၏။ လေ့ကျင့်ရေးကွင်း၏ ပတ်ပတ်လည်တွင် စစ်တဲများနှင့် လက်နက်စင်များ ရှိနေပြီး အဝေးတစ်နေရာတွင်မူ ညီညာမှုမရှိသော ကျောက်ဆောင်အတုများ၊ သစ်ပင်များ၊ နန်းဆောင်များနှင့် မြင့်မားသော တံတိုင်းများ ရှိနေသည်။
အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်...
ရှင်းလင်းစွာပင် ဤနေရာသည် တစ်ချိန်က တော်ဝင်ဥယျာဉ်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ အလယ်ရှိ လေ့ကျင့်ရေးကွင်းနှင့် စစ်တဲများမှာ နောက်ပိုင်းမှ ထပ်မံဖြည့်စွက်ထားခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိသာလှ၏။
အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်သည် မူလက လောယန်မြို့၏ အနောက်ဘက် လီနှစ်ဆယ်အကွာတွင် တည်ရှိသော တော်ဝင်ဥယျာဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကျုံးဖျင်ငါးနှစ်တွင် ဧကရာဇ်လျိုဟုန်က အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်ကို ပြန်လည်မွမ်းမံခဲ့ပြီး ကျောက်ဆောင်အတုများကို ဖယ်ရှားကာ သစ်ပင်များကို ခုတ်လှဲ၍ လေ့ကျင့်ရေးကွင်းနှင့် စစ်တဲများကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ ရှစ်လပိုင်းတွင် သန်စွမ်းသော အမျိုးသားများကို ဤနေရာ၌ စုဆောင်းကာ အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် တပ်မတော်ရှစ်ရပ်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ကျန်းရှော၊ ယွမ်ရှောက်၊ ပေါက်ဟုန်၊ ချောင်ချောင်၊ ကျောက်ရုံ၊ ဖုန်းဖန်၊ ရှာမိုနှင့် ချွန်းယွီချုံးတို့ကို အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် ဗိုလ်ချုပ်ရှစ်ဦးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် စစ်သေနာပတိချုပ် ဟဲကျင်းကို ဟန့်တားရန် အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် တပ်ဖွဲ့များကို ကွပ်ကဲစေလျက် မိန်းမစိုးကျန်းရှောကို ဗိုလ်ချုပ်ရှစ်ဦး၏ အကြီးအကဲအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း နောက်တစ်နှစ် ကျုံးဖျင်ခြောက်နှစ် လေးလပိုင်းတွင် အသက်သုံးဆယ့်သုံးနှစ်သာရှိသေးသော ဧကရာဇ်လျိုဟုန်သည် အလွန်အကျွံ ပျော်ပါးခဲ့မှုကြောင့် တောင်ဘက်နန်းတော်၏ ကျားတယ်နန်းဆောင်၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။ သူ၏ နတ်ရွာစံဘွဲ့မှာ ဧကရာဇ်ရှောင်လင် ဖြစ်၏။ သူ၏ သားအကြီးဆုံးဖြစ်သော ဟန်ဧကရာဇ်ရှောက်သည် သူ၏ ဦးလေးတော်စပ်သူ စစ်သေနာပတိချုပ် ဟဲကျင်း၏ ထောက်ခံမှုဖြင့် အောင်မြင်စွာ နန်းတက်နိုင်ခဲ့သည်။ ဟန်ဧကရာဇ်ရှောက်၏ ညီတော် ဟန်ဧကရာဇ်ရှန်းကို ဧကရာဇ်အဖြစ် နန်းတင်ရန် ဧကရာဇ်လျိုဟုန်၏ နောက်ဆုံးဆန္ဒကို လိုက်နာလျက် အထက်ပိုင်းတပ်မတော်ဗိုလ်ချုပ် ကျန်းရှောသည် စစ်သေနာပတိချုပ် ဟဲကျင်းကို လုပ်ကြံရန် အမြဲတမ်းနန်းတွင်းအရာရှိဆယ်ဦးနှင့် လျှို့ဝှက်စွာ ပူးပေါင်းကြံစည်ခဲ့သည်။ မမျှော်လင့်ဘဲ အမြဲတမ်းနန်းတွင်းအရာရှိဆယ်ဦးက သူ့ကို သစ္စာဖောက်ပြီး ဟဲကျင်းထံသို့ လျှို့ဝှက် သတင်းပို့ခဲ့ကြ၏။ ထို့နောက် ဟဲကျင်းက အဝါရောင်တံခါးများ၏ အကြီးအကဲကို ကျန်းရှောအား ဖမ်းဆီးရန် အမိန့်ပေးခဲ့ပြီး သူ့ကို အလွယ်တကူ ကွပ်မျက်နိုင်ခဲ့သည်။
ကျန်းရှော သေဆုံးပြီးနောက် စစ်သေနာပတိချုပ် ဟဲကျင်းသည် အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် တပ်မတော်ရှစ်ရပ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။
ထို့နောက်တွင် လောယန်မြို့သည် ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော ပြဇာတ်တစ်ခုပြီးတစ်ခု ကပြတင်ဆက်နေသည့် နောင်ခေတ်ကာလမှ ဟိန်တျန်းမြို့နှင့် တူသွားလေတော့သည်။ ဟဲရှန့်၏ဖခင် ဟဲကျင်းသည် နောက်ဆုံးတွင် သြဇာအာဏာ ရရှိလာပြီးနောက် ဟန်မင်းဆက်ကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲရန် ဆန္ဒရှိခဲ့၏။ သို့သော်လည်း ယွမ်ရှောက် ဦးဆောင်သော သူ၏ ပညာရှင်အရာရှိ အကြံပေးများက မိန်းမစိုးများသည် ဟန်နန်းတွင်း၏ ကင်ဆာအကျိတ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အမြစ်ပြတ် ချေမှုန်းရမည်ဖြစ်ကြောင်း အကြံပေးခဲ့ကြသည်။ သို့တိုင်အောင် ဟဲမိသားစုသည် မိန်းမစိုးများ၏ ထောက်ခံမှုကြောင့်သာ အာဏာရလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်၏။ ဟဲကျင်းမှာ တွေဝေသွားပြီး ဆုံးဖြတ်ချက် မချနိုင်ခဲ့ချေ။
ထို့ကြောင့် ယွမ်ရှောက်က မိန်းမစိုးများကို ခြိမ်းခြောက်ရန် အရပ်ရပ်မှ တပ်ဖွဲ့များကို ခေါ်ယူရန် အကြံပြုခဲ့သည်။ ဤသည်ကို ကြားသောအခါ မိန်းမစိုးများက အသေအလဲ ပြန်လည်ခုခံခဲ့ကြသဖြင့် နန်းတော်တစ်ခုလုံး ကမောက်ကမ ဖြစ်သွားပြီး ဟဲကျင်း သေဆုံးသွားခဲ့ရ၏။ ထို့နောက် ယွမ်ရှောက်နှင့် သူ၏ ရည်မှန်းချက်ကြီးသော သွေးဆူလွယ်သည့် လူငယ်တစ်သိုက်က တားမြစ်နန်းတော်အတွင်းသို့ တပ်ဖွဲ့များကို ဦးဆောင်ဝင်ရောက်လာပြီး မုတ်ဆိတ်မပါသူမှန်သမျှကို သတ်ဖြတ်ကာ မိန်းမစိုးများကို အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းရေးဟူသော ပညာရှင်ရာရှိများ၏ ကြီးကျယ်သော ဆန္ဒကို နောက်ဆုံးတွင် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့သည်။ ကံမကောင်းစွာဖြင့် ဧကရာဇ်နှင့် ချန်လျိုမင်းသားတို့ကို မိန်းမစိုးများက မန့်တောင်သို့ ပြန်ပေးဆွဲသွားခဲ့သဖြင့် တုံကျိုးကို အောင်ပွဲ၏ အသီးအပွင့်များကို အလွယ်တကူ ခူးဆွတ်ခွင့် ရရှိသွားစေခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် လက်ရှိ အနောက်ဘက်ဥယျာဉ်တွင် တပ်စွဲထားသော စစ်သားအားလုံးမှာ တုံကျိုး၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် ရှိနေကြသည်။ လျန်ပြည်နယ် စစ်သားများ၊ ပမ်းပြည်နယ် စစ်သားများ၊ ဟဲကျင်းနှင့် ဟဲမြောင်တို့၏ ကိုယ်ပိုင်တပ်ဖွဲ့များနှင့် ယခင် အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် တပ်မတော်တို့မှာ ရှုပ်ထွေးပွေလီစွာ ရောနှောနေကြ၏။ တောတွင်းဥပဒေသက ဤနေရာတွင် အထင်းသား ပေါ်လွင်နေပြီး ၎င်း၏ အကြမ်းတမ်းဆုံး ပုံစံဖြင့် လည်ပတ်နေလေသည်။
"ငါ ဒီနေရာကို လာရတာက နာမည်ခံသက်သက်ပဲ ဖြစ်ပါစေလို့ မျှော်လင့်ပါတယ်... တုံကျိုးနဲ့ လီရူ... အဲ့ဒီလူယုတ်မာနှစ်ယောက်က ငါ့ကို ပစ်မှတ်ထားဖို့ စတင်နေတဲ့ပုံပဲ... သူတို့က ငါ့ကို အင်အားအပြည့်ရှိတဲ့ တပ်ဖွဲ့တစ်ခု ပေးမှာတော့ မဟုတ်ပါဘူးနော်..."
ဟဲရှန့်က သူ၏ ချောမွေ့နေသော မေးစေ့ကို ပွတ်သပ်ရင်း တစ်စုံတစ်ခုကို ကြံစည်နေသော မြေခွေးအိုကြီးတစ်ကောင်နှင့် တူနေ၏။
ဤနေရာသို့ လာရာလမ်းတွင် ဟဲရှန့်သည် အရှေ့ဟန်မင်းဆက်၏ စစ်တပ်ဖွဲ့စည်းပုံအကြောင်းကို ကျန်းလျောင်ထံမှ ကြားသိခဲ့ရပြီး ဖြစ်သည်။
အရှေ့ဟန်မင်းဆက်၏ စစ်တပ်ဖွဲ့စည်းပုံသည် အဓိကအားဖြင့် ချင်မင်းဆက်၏ စနစ်ကို အနည်းငယ် ပြုပြင်မွမ်းမံထားခြင်းဖြစ်ပြီး အောက်ခြေမှ အထက်သို့ ဝူ (ငါးယောက်)၊ ရှီ (ဆယ်ယောက်)၊ သွဲ့ (ငါးဆယ်)၊ ထွင် (တစ်ရာ)၊ ချွီ (တပ်ရင်း)၊ ပု (တပ်မ) နှင့် ယင်း (စစ်စခန်း) ဟူ၍ အဆင့်ဆင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။
အဆင့်တစ်ခုစီရှိ လူအရေအတွက်ကို နှစ်နှင့် ငါး အလီများအပေါ် အခြေခံ၍ တွက်ချက်ထား၏။ ဘယ်နှင့် ညာ တပ်ခွဲများအတွက် နှစ် ဖြစ်ပြီး အရှေ့၊ အနောက်၊ ဘယ်၊ ညာနှင့် အလယ် တပ်ခွဲများအတွက် ငါး ဖြစ်သည်။
အခြေခံအကျဆုံး တပ်ဖွဲ့မှာ လူငါးဦး ပါဝင်သော ဝူ ဖြစ်ပြီး ဝူကျန်းက ဦးဆောင်သည်။
ဘယ်နှင့်ညာ ဝူ နှစ်ခု ပေါင်းစပ်၍ လူဆယ်ဦး ပါဝင်သော ရှီ ကို ဖွဲ့စည်းကာ ရှီကျန်းက ဦးဆောင်၏။
အရှေ့၊ အနောက်၊ ဘယ်၊ ညာ၊ အလယ် ရှီ ငါးခု ပေါင်းစပ်၍ လူငါးဆယ် ပါဝင်သော သွဲ့ ကို ဖွဲ့စည်းကာ သွဲ့ရွှိုက်က ဦးဆောင်သည်။
ဘယ်နှင့်ညာ သွဲ့ နှစ်ခု ပေါင်းစပ်၍ လူတစ်ရာ ပါဝင်သော ထွင်ကို ဖွဲ့စည်းကာ ထွင်ကျန်းက ဦးဆောင်၏။
ချွီ တစ်ခုကို ဖွဲ့စည်းသည့် ထွင် အရေအတွက်မှာ ပုံသေမရှိပေ။ သေးငယ်သော ဖွဲ့စည်းပုံတွင် ဘယ်နှင့်ညာ ထွင် နှစ်ခု ပေါင်းစပ်၍ လူနှစ်ရာ ပါဝင်သော ချွီ အဖြစ် ဖွဲ့စည်းသည်။ အင်အားအပြည့် ဖွဲ့စည်းပုံတွင် အရှေ့၊ အနောက်၊ ဘယ်၊ ညာ၊ အလယ် ထွင် ငါးခု ပေါင်းစပ်၍ လူငါးရာ ပါဝင်သော ချွီ အဖြစ် ဖွဲ့စည်း၏။ ချွီ ကို ချွီကျွင်းဟောက် (သို့မဟုတ်) ကျွင်းဟောက် က ကွပ်ကဲပြီး သူ၏ လက်ထောက်ကို ကျားဟောက် ဟု ခေါ်သည်။
ချွီ၏ အထက်တွင် ပုရှိပြီး ၎င်းတွင်လည်း ပုံသေ အရွယ်အစား မရှိချေ။ သေးငယ်သော ဖွဲ့စည်းပုံတွင် ချွီငယ် နှစ်ခု ပေါင်းစပ်၍ လူလေးရာ ပါဝင်သော ပုအဖြစ် ဖွဲ့စည်းသည်။ အင်အားအပြည့် ဖွဲ့စည်းပုံတွင် အရှေ့၊ အနောက်၊ ဘယ်၊ ညာ၊ အလယ် ချွီကြီး ငါးခု ပေါင်းစပ်၍ လူနှစ်ထောင်ငါးရာ ပါဝင်သော ပု အဖြစ် ဖွဲ့စည်း၏။ ပု ကို လက်ထောက်စစ်ရေးအရာရှိက ကွပ်ကဲပြီး သူ၏ လက်ထောက်ကိုယာယီစစ်ဦးစီးအရာရှိ ဟု ခေါ်သည်။
ဟဲရှန့်၏ လက်ရှိရာထူးမှာ လက်ထောက်စစ်ရေးတပ်မှူးဖြစ်သည်။ သူ၏ အမြင်တွင် တုံကျိုးနှင့် လီရူတို့က သူ့ကို ဤရာထူးပေးခြင်းမှာ စစ်တပ်၏ စိတ်ဓာတ်ကို တည်ငြိမ်စေရန်၊ ဟဲကျင်းနှင့် ဟဲမြောင်တို့၏ ကိုယ်ပိုင်တပ်ဖွဲ့များ၊ အနောက်ဘက်ဥယျာဉ် တပ်မတော်နှင့် ဗဟိုနန်းတွင်းအစောင့်တပ်တို့ကို တုံကျိုးသည် သဘောထားကြီးသေးကြောင်းနှင့် မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ပေးမည့် လူကောင်းတစ်ယောက်ဖြစ်ကြောင်း သိစေရန် သက်သက်သာ ဖြစ်၏။
ထို့ကြောင့် တုံကျိုးနှင့် လီရူတို့ သူ့ကို ဤရာထူး ခန့်အပ်ခြင်းမှာ မျက်နှာပျက်မခံလိုသော ဟန်ပြသက်သက်သာ ဖြစ်သည်ဟု ဟဲရှန့်က ယုံကြည်ထားသည်။ သူ့ကို ကစားရန်အတွက် လူလေးရာပါဝင်သော ပုငယ်လေး တစ်ခု ပေးလိုက်လျှင်ပင် လုံလောက်ပြီ ဖြစ်၏။
သို့သော်လည်း ကျန်းလျောင်က ဟဲရှန့်ကို လူနှစ်ထောင်ငါးရာတိတိရှိသော တပ်ဖွဲ့ရှေ့သို့ ခေါ်ဆောင်သွားသောအခါ ဟဲရှန့်မှာ မေးရိုးပြုတ်ကျမတတ် အံ့သြသွားရသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဤလူနှစ်ထောင်ငါးရာထဲတွင် တစ်ယောက်မှ လျော့နည်းနေခြင်း မရှိသည်ကို သူ တွေ့လိုက်ရသောကြောင့် ဖြစ်၏။ ထို့အပြင် တစ်ယောက်ချင်းစီတိုင်းက သန်မာတက်ကြွပြီး စိတ်ဓာတ်တက်ကြွနေကြသည်။ သူတို့ထဲတွင် အိုမင်း၊ အားနည်း၊ ဖျားနာ၊ မသန်စွမ်း (သို့မဟုတ်) ကိုယ်ဝန်ဆောင်နေသူ တစ်ယောက်မှ မပါဝင်ပေ... ဟင်း... ဤစစ်သားများ အားလုံးက အမျိုးသားများ ဖြစ်ကြသဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မရှိသည်မှာ သဘာဝကျလှသည်။
တုံကျိုးနှင့် လီရူတို့ ဘာတွေများ ကြံစည်နေကြသလဲဆိုတာကို လုံးဝ စဉ်းစား၍မရသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
ယခင်က သူသည် ယာယီစစ်ဦးစီးအရာရှိမှ လက်ထောက်စစ်ရေးအရာရှိအဖြစ် ရာထူးတိုးမြှင့်ခံရကြောင်း ကြားရသောအခါ ဝက်ကြီးတုံ ရူးသွားပြီဟု ဟဲရှန့် ထင်ခဲ့မိသည်။ ဟန်မင်းဆက်၏ စစ်တပ်ဖွဲ့စည်းပုံကို သိရှိပြီးနောက်တွင်လည်း သူက လူလေးရာ ပါဝင်သော ပုငယ်လေးတစ်ခုကိုသာ ကွပ်ကဲရမည်ဟု ဟဲရှန့်က ယုံကြည်နေဆဲ ဖြစ်၏။ သို့သော် ယခု သူ၏ရှေ့မှ မြင်ကွင်းက သူ့ကို လုံးဝ ဆွံ့အသွားစေခဲ့သည်။
စစ်မြေပြင်တွင်ပင် လူနှစ်ထောင်ငါးရာဆိုသည်မှာ လျစ်လျူရှု၍မရသော အင်အားတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း နားလည်ထားရမည် ဖြစ်သည်။
ဝက်ကြီးတုံဝက်... မဟုတ်ဘူး... ထိုခွေးကောင် လီရူ... သူ အတိအကျ ဘာလုပ်ဖို့ ကြိုးစားနေတာလဲ...
"ဝမ်... ဝမ်ယွမ်... ငါမြင်တာ မှန်ရဲ့လား... သူတို့အားလုံးက... ငါ့ရဲ့ စစ်သားတွေလား..."
ကြောင်တောင်တောင် အခြေအနေတွင် ဟဲရှန့်သည် အနည်းငယ် ကင်းကွာနေသလို ခံစားနေရဆဲဖြစ်ပြီး အိပ်မက်မက်နေသည်ဟုပင် ထင်နေမိသည်။
သို့သော်လည်း ကျန်းလျောင်မှာ အနည်းငယ် နောင်တရနေပုံပေါ်ပြီး သက်ပြင်းချလိုက်သည်။
"ဟုတ်ပါတယ်... နည်းနည်းတော့ နည်းနေတယ်... ဒါပေမဲ့ သခင်လေးရဲ့ ကြီးမားတဲ့ပါရမီနဲ့ဆိုရင် အနာဂတ်မှာ ထောင်သောင်းချီတဲ့ တပ်ဖွဲ့တွေကို ကျိန်းသေပေါက် ကွပ်ကဲနိုင်မှာဖြစ်ပြီး ကြီးကျယ်တဲ့ အောင်မြင်မှုတွေနဲ့ ကိုယ်ပိုင်အလုပ်အကိုင်ကို တည်ဆောက်နိုင်မှာပါ..."
ကျန်းလျောင်၏ အားပေးနေသော အပြုံးကို ကြည့်ရင်း ဟဲရှန့်က ငတုံးတစ်ယောက်လို ခါးသီးသော အပြုံးဖြင့်သာ တုံ့ပြန်နိုင်တော့၏။
*ညီအစ်ကိုရာ... လူနည်းလွန်းလို့ ငါက ညည်းညူနေတာ မဟုတ်ဘူး... လူများလွန်းလို့ကွ...*