အခန်း (၃၃၇)
Vol. 31 Ch. 337
သို့သော်လည်း ဤသတင်းမှာ အခြားနိုင်ငံများသို့ ပျံ့နှံ့သွားသောအခါ လှောင်ပြောင်သရော်မှုများဖြင့်သာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရလေသည်။
“တကယ့်ကို ခမ်းနားကြီးကျယ်လှတဲ့ ဧကရာဇ်ရဲ့ ကျေးဇူးတော်ပါပဲလား”
“ပညာရေးကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲပြီး အကုန်အကျ သက်သာအောင် လုပ်တာက မဟာရှနိုင်ငံအတွက် အစကောင်းပေမဲ့ လက်တွေ့အခြေအနေကို လုံးဝ ထည့်မတွက်ထားတာပဲ”
“ဘာလို့ တခြားနိုင်ငံတွေက ဒီလိုမျိုး အကျိုးရှိတဲ့အလုပ်ကို မလုပ်ကြတာလဲ... အဖြေက ရှင်းရှင်းလေးပဲ၊ အရမ်း ကုန်ကျစရိတ်များလို့ပေါ့”
“မြို့တိုင်းမှာ ကျောင်းတစ်ကျောင်းစီ ဖွင့်ဖို့ဆိုတာ ဆောက်လုပ်ရေးစရိတ်နဲ့ လည်ပတ်စရိတ်နဲ့တင် မနည်းမနော ကုန်မှာ”
“အဲဒီအပြင် ဆရာတစ်ယောက်ချင်းစီရဲ့ လစာကလည်း အလွန်ကြီးမားတဲ့ အသုံးစရိတ်ပဲ”
“ဒါတင်မကသေးဘူး... ပညာတတ်တစ်ယောက်ဖြစ်လာဖို့ အနည်းဆုံး (၁၀) နှစ်လောက် အချိန်ပေးရတယ်။ ဒီ (၁၀) နှစ်အတွင်းမှာ ဘာအကျိုးအမြတ်မှ ပြန်မရနိုင်ဘူး။ အဲဒီပိုက်ဆံနဲ့ တခြားအလုပ်တွေ လုပ်တာကမှ ပိုတန်ဦးမယ်”
“စစ်သားပဲ စုဆောင်းမလား၊ ဒါမှမဟုတ် ပညာရှင်တွေကိုပဲ ငွေပုံပေးပြီး ခေါ်မလား... အဲဒါကမှ နိုင်ငံတော်ရဲ့ အင်အားကို မြန်မြန်ဆန်ဆန် မြှင့်တင်နိုင်မှာ မဟုတ်လား”
“လူလိုချင်ရင် စာမေးပွဲစစ်ပြီး ရွေးလိုက်ရုံပဲလေ၊ ဘာလို့ ကိုယ်တိုင်ပြုစုပျိုးထောင်နေရတဲ့ ဒုက္ခကို ရှာနေတာလဲ”
ပြင်ပလောကတွင် သံသယပွားနေကြသော်လည်း လူတိုင်းက မဟာရှနိုင်ငံ၏ လှုပ်ရှားမှုများကို စောင့်ကြည့်နေကြဆဲ ဖြစ်သည်။ သို့သော် မဟာရှနိုင်ငံ၏ နောက်ထပ်လုပ်ဆောင်ချက်များက လူတိုင်းကို အံ့အားသင့်သွားစေခဲ့သည်။
ပထမဦးစွာ အခြားသူများအတွက် အလွန် အခက်အခဲ ဖြစ်စေသော ကျောင်းဆောက်လုပ်ရေး ကိစ္စမှာ မဟာရှနိုင်ငံအတွက်မူ အလွန်လွယ်ကူနေခဲ့သည်။ လီလင်းဖူ၊ ဟီရှန်းတို့နှင့် တိုင်ပင်ပြီးနောက် ဟီရှန်းသည် မြို့အသီးသီးရှိ မြေလွတ်များပေါ်တွင် ကျောင်းများ ဆောက်လုပ်ရန် အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ကို ချက်ချင်း စေလွှတ်လိုက်သည်။
ဘိလပ်မြေအိမ်တစ်လုံး ဆောက်တာနဲ့ ကျောင်းတစ်ကျောင်း ဆောက်တာ ဘာကွာလို့လဲ။ ဟီရှန်း၏အမြင်တွင် ကျောင်းဆောင်များကို ပိုမိုကျယ်ဝန်းပြီး လင်းထိန်နေအောင် ဆောက်ရသည်မှ လွဲ၍ ဘာမျှမခြားနားပေ။ ထို့ကြောင့် တစ်လမပြည့်မီ အချိန်အတွင်းမှာပင် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ မြို့များ၌ ကျောင်းဆောင်များ မှိုလို ပေါက်လာတော့သည်။
ထူးခြားသည်မှာ ငွေကြေးအမြောက်အမြား သုံးစွဲစရာ မလိုခြင်းပင် ဖြစ်လေ၏။ ကျောင်းဆောက်ရာတွင် သုံးသည့် ဘိလပ်မြေမှာ လင်းပိုင်ဖန် ပိုင်ဆိုင်သည့်အတွက် တိုက်ရိုက်ယူသုံးရုံသာ ဖြစ်ပြီး၊ အလုပ်သမားများမှာလည်း ပုံမှန်လစာပေးထားပြီးသား လူများဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
“အံ့ဩစရာပဲ... ပိုက်ဆံအများကြီး မကုန်ဘဲ ကျောင်းတွေကို ချက်ချင်းဆောက်နိုင်တာပဲ”
“မဟာရှနိုင်ငံရဲ့ စနစ်က တကယ့်ကို သာလွန်တယ်လို့ပဲ ပြောရမယ်။ သူတို့ရဲ့ အလုပ်သမားတွေကို အမြဲ အသင့်ပြင်ထားပြီး လိုအပ်တာနဲ့ ချက်ချင်း အကောင်အထည် ဖော်နိုင်တာပဲ။ တခြားနိုင်ငံတွေလည်း ဒါကို အတုယူသင့်တယ်”
“အတုယူဖို့က ဘယ်လွယ်ပါ့မလဲ။ မဟာလော့အင်ပါယာကိုပဲ ကြည့်လေ၊ သူတို့ဘာသာ ပြိုလဲသွားတာပဲ မဟုတ်လား”
“မှန်တယ်... ဒီလိုစနစ်မျိုးက တုပဖို့ တကယ့်ကို ခက်ခဲတယ်”
ကျောင်းကိစ္စပြီးသောအခါ ဆရာများကိစ္စ လာပြန်သည်။ ဆရာများ သင်ကြားရေးတွင် စိတ်အားထက်သန်မှုရှိစေရန် လင်းပိုင်ဖန်က အဆင့် (၅) ဆင့် သတ်မှတ်ပေးလိုက်သည် - သာမန်ဆရာ၊ အဆင့် (ဂ) ဆရာ၊ အဆင့် (ခ) ဆရာ၊ အဆင့် (က) ဆရာ နှင့် နိုင်ငံတော်အဆင့် ဆရာ ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
အဆင့်တစ်ခုချင်းစီအလိုက် ခံစားခွင့်နှင့် ဂုဏ်ထူးဆောင် ဘွဲ့များကလည်း ကွဲပြားသည်။ သာမန်ဆရာတစ်ယောက်သည် သာမန်ခံစားခွင့်သာ ရရှိမည် ဖြစ်သော်လည်း 'အဆင့်' သတ်မှတ်ချက်အတွင်း ဝင်သွားပါက နန်းတွင်းအရာရှိများနှင့် တန်းတူ အခွင့်အရေးနှင့် အဆင့်အတန်းကို ရရှိမည်ဖြစ်သည်။
အဆင့် (ဂ) ဆရာသည် နန်းတွင်းရှိ သတ္တမအဆင့် အရာရှိနှင့် ညီမျှသည်။
အဆင့် (ခ) ဆရာသည် ဆဋ္ဌမအဆင့် အရာရှိနှင့် ညီမျှပြီး၊ အဆင့် (က) ဆရာသည် ပဉ္စမအဆင့် အရာရှိနှင့် ညီမျှသည်။
အကယ်၍ နိုင်ငံတော်အဆင့် ဆရာသာ ဖြစ်လာခဲ့လျှင်မူ... လင်းပိုင်ဖန် ကိုယ်တိုင် ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်မည် ဖြစ်ပြီး တတိယအဆင့် အရာရှိကြီးနှင့် တန်းတူဖြစ်ကာ နန်းတွင်းသို့ ဝင်၍ နိုင်ငံတော်အတွက် အကြံပေးခွင့်ပင် ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သူတို့တွင် အာဏာမရှိသော်လည်း ဂုဏ်ဒြပ်နှင့် ခံစားခွင့်မှာ ထိပ်တန်းအဆင့် ဖြစ်သည်။
ဤစနစ်က ပညာရှင်များအတွက် နန်းတွင်းစာမေးပွဲ တစ်ခုတည်းကိုသာ အားကိုးနေစရာ မလိုတော့ဘဲ မိမိတို့၏ ပညာရပ်ဖြင့် လမ်းသစ်ဖောက်နိုင်မည့် အခွင့်အရေးကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ဤကြေညာချက်ထွက်လာပြီးနောက် မဟာရှနိုင်ငံရှိ စာပေပညာရှင်များမှာ အလွန်ပင် စိတ်လှုပ်ရှားသွားကြသည်။
“ဆရာလုပ်ရင်းနဲ့ အရာရှိအဆင့်အတန်းမျိုး ရနိုင်တယ်ပေါ့လေ”
“မင်း နားလည်မှုလွဲနေပြီ။ အရာရှိဖြစ်တာမဟုတ်ဘူး၊ ဒါပေမဲ့ အဆင့်သတ်မှတ်ချက်ဝင်တဲ့ ဆရာဖြစ်လာရင် မင်းရဲ့ ခံစားခွင့်နဲ့ အဆင့်အတန်းက အရာရှိတွေနဲ့ တန်းတူဖြစ်မှာ”
“အဲဒါကမှ ပိုကောင်းသေးတယ်။ ငါလည်း အရာရှိလောကရဲ့ ရှုပ်ထွေးမှုတွေကို မကြိုက်ဘူး”
“ဟုတ်တယ်... ငါက အရာရှိလုပ်ဖို့ ဝါသနာမပါပေမဲ့ စာသင်ရတာတော့ အတော်ကျွမ်းကျင်တယ်။ ဒါ ငါ့အတွက် အခွင့်အရေးပဲ”
“ဧကရာဇ်မင်းမြတ်ရဲ့ ကျေးဇူးတော်က အတိုင်းအဆမရှိဘူး... ကျေးဇူးတင်ပါတယ် အရှင်မင်းကြီး”
စာပေပညာရှင်အများစုအတွက် ဤသတင်းမှာ ပေါက်ကွဲအား ပြင်းလှသည်။ နန်းတွင်းစာမေးပွဲဖြေ၍ အရာရှိဖြစ်ရန်မှာ ပြိုင်ဆိုင်မှု အလွန်ပြင်းထန်သော်လည်း ဆရာဖြစ်ဖို့မှာမူ ပို၍လွယ်ကူပေသည်။ ပညာတော်သင် အဆင့်ရှိရုံဖြင့် ဆရာလုပ်နိုင်ပြီး ရာထူးနှင့် စည်းစိမ်ကိုပင် ရရှိနိုင်သေးသည်။ ထို့ကြောင့် မဟာရှနိုင်ငံသို့ စာပေပညာရှင်များ ပိုမိုဝင်ရောက်လာကြတော့သည်။
သို့သော် လီလင်းဖူမှာ စိုးရိမ်လာပြီး - “အရှင်မင်းကြီး... အရှင်မင်းကြီးရဲ့ အစီအစဉ်က ကောင်းမွန်လှပေမဲ့ အသုံးစရိတ်က အရမ်းကြီးမားနေပါတယ်။ နိုင်ငံတော်ဘဏ္ဍာက တောင့်ခံနိုင်ပါ့မလား”
“ဟုတ်ပါတယ်... ပြန်လည်စဉ်းစားပေးပါဦး အရှင်မင်းကြီး” ဟု ဟီရှန်းကလည်း အသံကျယ်ကျယ်ဖြင့် လျှောက်တင်လိုက်သည်။
လင်းပိုင်ဖန်က တည်ငြိမ်စွာဖြင့် - “အသုံးစရိတ် များတာတော့ အမှန်ပဲ၊ ဒါပေမဲ့ ငါကိုယ်တော်မှာ အဖြေရှိပြီးသားပါ”
“မိန့်ကြားပေးပါဦး အရှင်မင်းကြီး... ကျွန်တော်မျိုးတို့ နားစွင့်နေပါတယ်” ဟု ဝန်ကြီးနှစ်ပါးက ပြိုင်တူ မေးလိုက်ကြသည်။
“ငါတို့က ပညာရေးကို အရှိန်အဟုန်နဲ့ မြှင့်တင်နေတော့ ပညာရေးနဲ့ပတ်သက်တဲ့ လုပ်ငန်းတွေလည်း ထွန်းကားလာမှာပဲ။ စာအုပ်တွေ၊ စုတ်တံ၊ မှင်၊ စက္ကူနဲ့ မှင်ကျောက်ပြားတွေက အလွန်ကို ရောင်းကောင်းလာလိမ့်မယ်။ အဲဒီပစ္စည်းတွေကို ငါတို့လက်ထဲမှာပဲ ထားရမယ်”
“ပထမအချက်က ကုန်ဈေးနှုန်းကို ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီး ဝိသမလောဘသားတွေ ဈေးကစားတာကို တားဆီးနိုင်မယ်။ ဒုတိယအချက်က အဲဒီလုပ်ငန်းတွေကရတဲ့ ဝင်ငွေနဲ့ ပညာရေးအတွက် လိုအပ်တဲ့ ရန်ပုံငွေကို ပြန်ဖြည့်နိုင်လိမ့်မယ်”
“အရှင်မင်းကြီးက တကယ့်ကို ပညာရှိလှပါပေတယ်” ဟု ဝန်ကြီးနှစ်ပါးက ချီးကျူးလိုက်ကြသည်။
ဒီလိုနည်းလမ်းကို သူတို့ ဘာလို့မတွေးမိကြပါလိမ့်။ ပညာရေးလုပ်ငန်းကို နိုင်ငံတော်က ကိုင်တွယ်လိုက်လျှင် ၎င်းမှာ ငွေရှာသည့် စက်တစ်ခု ဖြစ်လာတော့မည်။ စက္ကူနှင့် စာအုပ် ရောင်းရငွေနဲ့တင် ပညာရေးအတွက် ရင်းနှီးထားသည်များကို ပြန်ကာမိနိုင်ပေသည်။
လင်းပိုင်ဖန်က ဆက်ပြောလိုက်သည် - “ဒါတင်မကဘူး... ငါတို့ နန်းတွင်းကနေပဲ သင်ရိုးညွှန်းတမ်းစာအုပ်တွေကို ကိုယ်တိုင်ပြုစုမယ်။ အဲဒီထဲမှာ မျိုးချစ်စိတ်နဲ့ ဧကရာဇ်အပေါ် သစ္စာစောင့်သိတဲ့ အတွေးအခေါ်တွေကို ထည့်သွင်းမယ်။ ဒါမှသာ နိုင်ငံချစ်စိတ်ရှိတဲ့ သစ္စာရှိသူတွေကို ပျိုးထောင်နိုင်မှာ”
လင်းပိုင်ဖန်၏ စကားက ဝန်ကြီးနှစ်ပါးကို လုံးဝ ဆွဲဆောင်သွားနိုင်ခဲ့သည်။ အရှင်မင်းကြီးသည် ကလေးများကို ငယ်စဉ်ကတည်းက သစ္စာရှိမှုနှင့် မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်များကို ရိုက်သွင်းရန် စီစဉ်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒီလိုစာအုပ်မျိုးကို ဖတ်ပြီး ကြီးပြင်းလာသူတွေက နန်းတော်အပေါ် ဘယ်လိုလုပ် သစ္စာမရှိဘဲ နေနိုင်ပါ့မလဲ။
ဝန်ကြီးနှစ်ပါးက လင်းပိုင်ဖန်ကို အရိုအသေပေးကာ - “အရှင်မင်းကြီးက တကယ့်ကို အမြော်အမြင် ကြီးမားလှပါတယ်”
လင်းပိုင်ဖန်က လက်ယမ်းပြလိုက်ရင်း - “ကဲ... သွားကြတော့ ဝန်ကြီးတို့၊ နောင်လာနောက်သားတွေ အစဉ်အဆက် ပြောစမှတ်ပြုရမယ့် ပညာရေးခေတ်ဦးကို ငါတို့ တည်ဆောက်ကြစို့”
လင်းပိုင်ဖန်၏ အမိန့်အတိုင်း ဝန်ကြီးနှစ်ပါးသည် တက်ကြွစွာဖြင့် စတင်လုပ်ဆောင်ကြတော့သည်။ ပထမဆုံးအဆင့်မှာ စက္ကူများကို အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်ရန် စက္ကူစက်ရုံများ တည်ထောင်ခြင်း ဖြစ်သည်။
လက်ရှိအချိန်တွင် စက္ကူလုပ်ငန်းမှာ အမြတ်အစွန်း အလွန်များပြားပြီး ကြီးမြတ်တဲ့ မိသားစုများကသာ ချုပ်ကိုင်ထားကြသည်။ အကယ်၍ တစ်ဦးတစ်ယောက်က ဤလုပ်ငန်းထဲသို့ ဝင်ရောက်ရန် ကြိုးစားပါက ထိုမိသားစုကြီးများ၏ တိုက်ခိုက်မှုကို မလွဲမသွေ ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော် မဟာရှနိုင်ငံတွင်မူ ထိုသို့သော မိသားစုကြီးများကို ရှင်းလင်းပြီးသားဖြစ်၍ မည်သူမျှ မဆန့်ကျင်ရဲပေ။
ထို့ကြောင့် စက္ကူလုပ်ငန်းမှာ နန်းတော်၏ လက်ထဲသို့ ရောက်ရှိသွားတော့သည်။ လင်းပိုင်ဖန်သည် ပညာရေးရန်ပုံငွေ ပိုမိုရရှိစေရန် စက္ကူထုတ်လုပ်သည့် နည်းစနစ်ကိုလည်း တိုးတက်အောင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ သူသည် သစ်ခေါက်၊ သစ်သားပြာ၊ လျှော်မျှင်နှင့် ဝါးမျှင်ကဲ့သို့သော အလွယ်တကူရနိုင်သည့် ကုန်ကြမ်းများကို အသုံးပြုစေခြင်းဖြင့် ထုတ်လုပ်မှုစရိတ်ကို အဆပေါင်းများစွာ လျှော့ချလိုက်သည်။
ထို့ပြင် အဆင့်မြင့်ကာ ပိုမိုဖြူစင်စေသည့် နည်းပညာများကိုလည်း မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ ရလဒ်အနေဖြင့် မဟာရှနိုင်ငံမှ ထွက်ရှိသော စက္ကူများသည် ပိုမိုပါးလွှာပြီး ဖြူစင်ရုံသာမက ကုန်ကျစရိတ်မှာလည်း သာမန်ထက် သုံးပုံတစ်ပုံခန့်သာ ရှိတော့သည်။ ၎င်းတို့ကို ဈေးနှုန်းတစ်ဝက်ဖြင့် ရောင်းချလျှင်ပင် အမြတ်အစွန်းမှာ အဆမတန် ကျန်ရှိနေမည်ဖြစ်သည်။
ဟီရှန်းနှင့် လီလင်းဖူတို့မှာ လင်းပိုင်ဖန်ကို တကယ့်ကို အထင်ကြီးသွားကြပြန်သည်။ ဤခေတ်ကာလတွင် စက္ကူလိုအပ်ချက်မှာ အလွန်မြင့်မားပြီး ဈေးနှုန်းကလည်း မချိုပေ။ မိသားစုကြီးများသည် ဤလုပ်ငန်းဖြင့် ချမ်းသာကြွယ်ဝနေကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ပိုမိုကောင်းမွန်သော စက္ကူများကို ပိုမိုသက်သာသော ဈေးဖြင့် ရောင်းချနိုင်ပြီဆိုလျှင် ပညာရေးရန်ပုံငွေကို စက္ကူရောင်းရငွေတစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် ကာမိသွားနိုင်ပေလိမ့်မည် ဖြစ်သည်။
“အရှင်မင်းကြီးက တကယ့်ကို ပါရမီရှင်ပါပဲလား”