အခန်း (၄၉-၅၀)
Vol. 4 Ch. 49-50
အပိုင်း(၄၉)
နံ့သာတိုင်အမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခုက စိတ်ဝိညာဉ်တောင်တန်း မှ ဗောဓိသတ် တစ်ပါး လူဝင်စားခြင်းဖြစ်ကြောင်း ရည်ညွှန်းနေပေသည်။ အရာအားလုံး မျှော်လင့်ထားသည့်အတိုင်း ဖြစ်လာခဲ့ပါက၊ ကျန်းလျို သည် မဟာထန် ရှိ ဘုန်းကြီးများအားလုံး၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာတော့မည် ဖြစ်သည်။
မင်းသမီး ကောင်းယန် ၏ အဆင့်အတန်းမှာ မြင့်မြတ်လှသော်ငြားလည်း၊ ကျန်းလျို နှင့် နှိုင်းယှဉ်လိုက်ပါက မှေးမှိန်သွားရပေသည်။
ဝမ်းနည်းစရာကောင်းသည်မှာ၊ ကျန်းလျို ၏ အဆင့်အတန်း မြင့်မားနေသော်ငြားလည်း သူက ဘုန်းကြီးတစ်ပါး ဖြစ်နေသောကြောင့်၊ အိမ်ထောင်ပြုခြင်း သို့မဟုတ် သားသမီး ရယူခြင်းတို့ ပြုလုပ်နိုင်မည် မဟုတ်ချေ။ ထိုသို့မဟုတ်လျှင်၊ သူ၏ လက်ရှိ အဆင့်အတန်းဖြင့်ဆိုပါက မင်းသမီး တစ်ပါးနှင့် ထိုက်တန်သည်ထက်ပင် ပိုနေပေလိမ့်မည်။
မင်းသမီး ကောင်းယန်မှာ ခေါင်းငုံ့ကာ ခေတ္တမျှ တိတ်ဆိတ်သွားပြီးနောက် တိုးတိုးလေး ပြောလိုက်လေသည်။
"ကျန်းလျို... အနာဂတ်မှာ ကျွန်မတို့ အတူတူ ရှိနေနိုင်မယ့် အခွင့်အရေး မရှိတော့ဘူးဆိုရင်၊ ကျွန်မတို့ ဒီမှာတင် ရပ်လိုက်ကြတာ ကောင်းမယ် ထင်တယ်... ရှင်က သေချာပေါက် နာမည်ကျော် သူတော်စင်ဘုန်းကြီး တစ်ပါး ဖြစ်လာမှာပဲလေ၊ သူတော်စင်ဘုန်းကြီး လုံဟိုင် ထက်တောင် ပိုပြီး လေးစားခံရမယ့်သူပါ... ကျွန်မက ရှင့်အတွက် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး တစ်ခု မဖြစ်ချင်ဘူး၊ ဒါမှမဟုတ် ရှင့်ရဲ့ အနာဂတ်ကို အဟန့်အတား မဖြစ်စေချင်ဘူး..."
"အဲဒီလို မပြောပါနဲ့... ကိုယ်က အာဏာထက် အချစ်ကို ရွေးချယ်တဲ့ ယောက်ျားတစ်ယောက်ပါ..."
ကျန်းလျို သည် ခိုင်မာပြတ်သားသော မျက်နှာအမူအရာဖြင့် မင်းသမီး ကောင်းယန် ၏ စကားကို ချက်ချင်း ဖြတ်ပြောလိုက်လေသည်။
လမ်းခွဲရန်ဆိုသည့် ကိစ္စက ကျန်းလျို ၏ စိတ်ထဲတွင် တစ်ခါမှ ပေါ်မလာခဲ့ဖူးချေ။
ကောင်းယန်၏ တော်ဝင် မင်းသမီး အဆင့်အတန်းကို စတင်သိရှိခဲ့ပြီး သူမနှင့် မထိုက်တန်ဟု ခံစားခဲ့ရချိန်တွင်ဖြစ်စေ၊ သူ နံ့သာတိုင်အမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခု ကို ရရှိခဲ့ပြီး အတူတကွ ရှိနေရန် ခက်ခဲသွားကြောင်း သိလိုက်ရချိန်တွင်ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ယခု သူက ထန်ဆရာတော် ဖြစ်ကြောင်းကို နားလည်သွားချိန်တွင်ဖြစ်စေ၊ ကျန်းလျို သည် မင်းသမီး ကောင်းယန် နှင့် လမ်းခွဲရန် မည်သည့်အခါကမျှ မတွေးတောခဲ့ဖူးချေ။
ကျန်းလျို သည် အတူတကွ ရှိနေရန် မည်မျှ ခက်ခဲသည်ကိုသာ စဉ်းစားခဲ့ပြီး၊ ထိုအခက်အခဲများကို ကျော်လွှားနိုင်မည့် နည်းလမ်းများကိုသာ တွေးတောခဲ့ခြင်း ဖြစ်လေသည်။
"ရှင် နန်းတော် ထဲ ဝင်လာတာက..."
ကျန်းလျို ၏ ခိုင်မာပြတ်သားသော စကားများကို ကြားသောအခါ၊ ကောင်းယန် သည် သူ၏ ခံစားချက်များကို နားလည်သွားပြီး၊ သူမ၏ ရင်ထဲတွင် နွေးထွေးသွားကာ တိုးတိုးလေး ရေရွတ်လိုက်လေသည်။
"ရှူး..."
သို့သော်လည်း ကောင်းယန် စကားပြော၍ မဆုံးသေးခင်မှာပင်၊ ကျန်းလျို သည် သူမကို တိတ်တိတ်နေရန် ချက်ချင်း အချက်ပြလိုက်လေသည်။
အမှန်တကယ်ပင် မကြာခင် ခြေသံများ နီးကပ်လာခဲ့သည်။ နန်းတွင်း အစေခံမိန်းကလေး နှစ်ဦးသည် စကားပြောရင်း ကျောက်ဆောင်တု ဘေးမှ ဖြတ်သွားကြလေသည်။
သူတို့နှစ်ဦးသည် ကျောက်ဆောင်တု အတွင်းတွင် ပုန်းအောင်းနေပြီး၊ အသက်ရှူသံကိုပင် အောင့်ထားကာ မည်သည့်အသံမျှ မထွက်ရဲကြချေ။
ခဏအကြာ နန်းတွင်း အစေခံမိန်းကလေးများ ဖြတ်သွားပြီးနောက်၊ သူတို့နှစ်ဦးစလုံးသည် သက်ပြင်းရှည်ကြီးကို ချလိုက်ကြလေသည်။ ရင်များ တဒိတ်ဒိတ် ခုန်နေလျက် အချင်းချင်း ပြုံးပြလိုက်ကြသည်။ ထို့နောက်၊ သူတို့သည် ညင်သာစွာ ဖက်တွယ်လိုက်ကြလေသည်။
"ကိုယ် နန်းတော် ထဲ ရောက်လာတာကို မင်း ဘယ်လိုထင်နေလို့လဲ... ကိုယ်က ကိုယ်တို့ရဲ့ သံယောဇဉ်ကို ဖြတ်တောက်ဖို့ ရောက်လာတယ်လို့ ထင်နေတာလား... ကိုယ်က ဗုဒ္ဓဘာသာဂိုဏ်း ရဲ့ လေးစားရတဲ့ ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက် ဖြစ်လာဖို့၊ လူထောင်သောင်းချီ အားကျရတဲ့ သူတော်စင် တစ်ပါး ဖြစ်လာဖို့အတွက် မင်းနဲ့ အဆက်အသွယ် ဖြတ်ချင်တယ်လို့ ထင်နေတာလား... ဟင့်အင်း၊ ကိုယ် မင်းကို စိတ်ပူလို့ ရောက်လာတာပါ... ကြည့်စမ်း၊ မင်း ဘယ်လောက်တောင် ပိန်သွားပြီလဲ..."
"အမှန်ပဲ၊ မင်းပြောသလို ကိုယ့်ရဲ့ နောက်ခံအခြေအနေကြောင့် ကိုယ်တို့ အတူတူ ရှိနေဖို့က အရမ်းကို ခက်ခဲပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ ဘယ်လောက်ပဲ ခက်ခဲပါစေ၊ ကိုယ် မင်းကို လက်လွှတ်မခံနိုင်ဘူး... စိတ်ချပါ၊ ကိုယ် ပိုပြီး အစွမ်းထက်လာအောင် ကြိုးစားပါ့မယ်၊ ဘယ်သူကမှ ကိုယ်တို့ အတူတူ ရှိနေတာကို မတားဆီးနိုင်လောက်တဲ့အထိ အစွမ်းထက်လာအောင်ပေါ့..."
…
နာရီ အနည်းငယ် ကြာမြင့်ပြီးနောက် ကျန်းလျို နှင့် သူတော်စင်ဘုန်းကြီး လုံဟိုင် တို့သည် နန်းတော်ကြီး အတွင်းမှ အတူတကွ ထွက်ခွာလာခဲ့ကြပြီး၊ အပြင်ဘက်သို့ ရောက်သောအခါ ကျန်းလျို သည် နောက်သို့လှည့်ကာ နောက်ဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တစ်ချက် ကြည့်လိုက်လေသည်။
ယနေ့ နန်းတော် သို့ အလည်အပတ်လာရောက်စဉ် ကျောက်ဆောင်တု အတွင်း၌ မင်းသမီး ကောင်းယန် နှင့် ချိုမြိန်သော စကားများ တီးတိုးပြောဆိုခဲ့ရခြင်းက ကျန်းလျို ၏ စိတ်တွင်း ပဋိပက္ခအချို့ကို ပြေလည်သွားစေရန် ကူညီပေးခဲ့လေသည်။
နံ့သာတိုင်အမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခု ကြောင့် ပြီးခဲ့သော ရက်များအတွင်း ကျန်းလျို သည် မင်းသမီး ကောင်းယန် ၏ အခြေအနေအတွက် စိုးရိမ်ပူပန်နေခဲ့ရသည်။ အမှန်တကယ်ပင် ပြန်လည်တွေ့ရှိရသောအခါ သူမသည် ပို၍ စကားနည်းသွားပြီး ပိန်ကျသွားခဲ့လေသည်။ ယနေ့တွင် ပြောသင့်ပြောထိုက်သည်များ အားလုံးကို ပြောဆိုပြီးသွားသောအခါ သူမ၏ စိတ်ဓာတ်များ အတော်လေး တက်ကြွလာသည်ကို သူ မြင်တွေ့ခဲ့ရပေသည်။
ထန်ဆရာတော် တစ်ပါးအနေဖြင့်၊ အနောက်ဘုံ မှ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာနှင့် ဗောဓိသတ်များသည် သူ့ကို အိမ်ထောင်ပြုခွင့်ပေးကာ အနောက်သို့ ခရီးသွားမှတ်တမ်း ၏ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးကို စွန့်လွှတ်ခွင့်ပြုမည် မဟုတ်ကြောင်းကို သူ ရှင်းလင်းစွာ သိရှိထားလေသည်။
ထို့ကြောင့် ကျန်းလျို သည် ဘုန်းကြီးဘဝကို စွန့်လွှတ်ရန် ပြင်းပြသော ဆန္ဒကို မပြသခဲ့ချေ။
ထိုသို့မဟုတ်လျှင်၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာနှင့် ဗောဓိသတ်များက မင်းသမီး ကောင်းယန် ကို အန္တရာယ်ပြုမည်၊ မပြုမည်ကို မည်သူက သိနိုင်မည်နည်း။
သို့သော်လည်း မင်းသမီး ကောင်းယန် နှင့် အတူတကွ ရှိနေနိုင်ရန်အတွက်၊ သူသည် သူ၏ ကိုယ်ပိုင် ကံကြမ္မာကို ထိန်းချုပ်နိုင်လောက်အောင် လျင်မြန်စွာ ကြီးထွားလာရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ကောင်းကင်ယံရှိ နတ်ဘုရားများ ၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုအောက်တွင် မရှိတော့သည့် အခြေအနေတစ်ခုသို့ ရောက်ရှိလာရမည် ဖြစ်ပေသည်။
ဤအရာအားလုံးသည် လွန်စွာ ခက်ခဲလှကြောင်းကို ကျန်းလျို နားလည်ထားလေသည်။
သို့သော်လည်း မိစ္ဆာ များကို သတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့် အဆင့်တက် နိုင်သော ဂိမ်းစနစ်တစ်ခုကို ပိုင်ဆိုင်ထားရာ၊ အခြားသူများအတွက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြိုးစားပမ်းစား ကျင့်ကြံရမည့် အရာကို သူသည် လဝက်ကျော်ကျော်မျှ အချိန်အတွင်းမှာပင် ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့လေသည်။
အနည်းဆုံးတော့၊ မျှော်လင့်ချက် ရှိနေသေးသည် မဟုတ်ပါလော။
နန်းတော် တံတိုင်းပေါ်ရှိ ခံတပ်များ၏ အနောက်မှနေ၍၊ မင်းသမီး ကောင်းယန် သည် ကျန်းလျို နှင့် သူတော်စင်ဘုန်းကြီး လုံဟိုင် တို့ ထွက်ခွာသွားသော ကျောပြင်များကို တိတ်တဆိတ် ကြည့်ရှုနေလေသည်။ ယနေ့ ကျန်းလျို ပြောခဲ့သော စကားများကို တွေးတောမိသောအခါ သူမ၏ နှုတ်ခမ်းများပေါ်တွင် အပြုံးဖျော့ဖျော့လေးတစ်ခု ပေါ်လာခဲ့လေသည်။
"အချစ်ရဲ့ ရေရှည်ခိုင်မြဲတဲ့ သံယောဇဉ်မှာ အချိန်ကာလဆိုတာ အရေးမကြီးဘူး... တကယ်ကို ကောင်းမွန်တဲ့ ကဗျာစာသားလေးပဲ... အခုလောလောဆယ် ငါတို့ နေ့ရောညပါ အတူတူ မနေနိုင်ကြသေးပေမယ့်၊ အနည်းဆုံးတော့ မျှော်လင့်ချက် ရှိနေသေးတယ်... ငါတို့ရဲ့ အနာဂတ်အတွက် ကြိုးစားပေးဖို့ သူ ဆန္ဒရှိနေတယ်..."
မင်းသမီး ကောင်းယန် သည် တိုးတိုးလေး ရေရွတ်လိုက်လေသည်။
ကျောက်ဆောင်တု အတွင်း၌ ကျန်းလျို သူမအား ရွတ်ပြခဲ့သော ကဗျာလေးကြောင့် နှစ်သိမ့်မှုရရှိကာ သူမ၏ ရင်ထဲတွင် ချိုမြိန်သော ခံစားချက်ကို ခံစားလိုက်ရလေသည်။
သူတော်စင်ဘုန်းကြီး လုံဟိုင် သည် ကျန်းလျို ၏ ဘေးမှ ယှဉ်လျှောက်လာရင်း၊ ခေါင်းကို အနည်းငယ် လှည့်ကာ သူ့ကို တစ်ချက် ကြည့်လိုက်လေသည်။
ကျန်းလျို သည် လမ်းတစ်လျှောက်လုံး တိတ်ဆိတ်နေခဲ့သော်ငြားလည်း၊ သူတို့ ရောက်လာစဉ်ကထက် ကျန်းလျို များစွာ ပိုမို ပေါ့ပါးလွတ်လပ်နေသည်ကို လုံဟိုင် ခံစားမိလေသည်။ ယင်းက သူနှင့် မင်းသမီး ကောင်းယန် တို့သည် အလွန် အရေးကြီးသော စကားများကို ဖလှယ်ခဲ့ကြသော်ငြားလည်း သေချာပေါက် နှုတ်ဆက်စကားတော့ မဟုတ်ခဲ့ကြောင်းကို ရည်ညွှန်းနေပေသည်။
လုံဟိုင်သည် သူတို့၏ စကားပြောဆိုမှု အသေးစိတ်ကို မမေးမြန်းခဲ့ချေ။
"ဒါနဲ့... ဆရာတော်... အချိန်နည်းနည်း ရသေးတယ်ဆိုတော့၊ မနက်ဖြန် ကျင်းဆန်းကျောင်းတော်ကို တပည့်တော် သွားလည်လို့ ရမလား... မဟာဗုဒ္ဓကျောင်းတော် ကို ရောက်လာတာ ရက်ပိုင်းလောက် ရှိနေပြီဆိုတော့၊ အဲဒီကို ပြန်ပြီး အခြေအနေ မကြည့်ရသေးလို့ပါ..."
ကျန်းလျိုသည် လုံဟိုင် ၏ ဘေးမှ လျှောက်လာရင်း ခွင့်တောင်းလိုက်လေသည်။ သူသည် ဤကမ္ဘာကြီးသို့ ရောက်ရှိနေသည်မှာ အချိန်တိုလေးမျှသာ ရှိသေးသော်ငြားလည်း၊ ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် တွင် သူ စတင်ဖြတ်သန်းခဲ့ရသော နေ့ရက်များကို ကျန်းလျို အတော်လေး သဘောကျခဲ့လေသည်။ ထိုနေရာတွင် ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ဖာမင် နှင့် အခြားသူများက သူ့ကို အလွန် ကောင်းမွန်စွာ စောင့်ရှောက်ပေးခဲ့ကြရာ ဤကမ္ဘာကြီးရှိ အိမ်တစ်လုံးကဲ့သို့ ခံစားခဲ့ရပေသည်။
"ရတာပေါ့... မနက်ဖြန် ဆရာတော် ဟွေ့ဟိုင် ကို မင်းနဲ့ အတူလိုက်သွားဖို့ ဘုန်းဘုန်း စီစဉ်ပေးပါ့မယ်..."
လုံဟိုင် သည် ငြင်းပယ်ရန် ရည်ရွယ်ချက် မရှိဘဲ ခေါင်းညိတ်ကာ ပြောလိုက်လေသည်။
ကျန်းလျို သည် ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် တွင် ငယ်စဉ်ကတည်းက နေထိုင်ခဲ့ကြောင်းကို သူ သိထားသဖြင့်၊ ပြန်လည် သွားရောက်ကြည့်ရှုလိုသော သူ၏ ဆန္ဒမှာ သဘာဝကျလှပေသည်။
သူ၏ လုံခြုံရေးကို သေချာစေရန်အတွက်လည်း လုပ်ပေးရမည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် နံ့သာတိုင်အမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခု နှင့် ဘုန်းကြီးတစ်ပါးသည် တစ်စုံတစ်ယောက်၏ သို့မဟုတ် မိစ္ဆာ များ၏ ပစ်မှတ်ထားခြင်းကို ခံရနိုင်သောကြောင့်တည်း။
သို့တည်းမဟုတ် သူ ထွက်ပြေးသွားမည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်ပေသည်။
ကျန်းလျို သည် ဆရာတော် ဟွေ့ဟိုင် ကို သူနှင့် အတူလိုက်ပါရန် စီစဉ်ပေးမှုကို မငြင်းပယ်ခဲ့ပါချေ။
***
အပိုင်း(၅၀)
အရုဏ်တက်ချိန်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး အဝေးဆီမှ ကြက်ဖကြီးများ၏ တွန်သံကို ကြားနေရလေသည်။ ချန်အန်းမြို့တော် တံခါးဝ၌ မြို့စောင့်တပ်သား အနည်းငယ်သည် ဧရာမတံခါးမင်းတုပ်ကြီးများကို ဖြုတ်ချလိုက်ကြ၏။
"ကျွီ"
ဧရာမမြို့တံခါးကြီးသည် တဖြည်းဖြည်း ပွင့်ဟလာပြီး တံခါးပွင့်လာ၏။ ၎င်းကို မြင်သည်နှင့် တံခါးဝတွင် စောင့်ဆိုင်းနေကြသော မြို့သူမြို့သားများစွာသည် အလျင်စလို ဝင်ထွက်သွားလာကြလေသည်။
ဒေါင်... ဒေါင်... ဒေါင်... ဒေါင်...
ထိုစဉ် ရုတ်တရက်ဆိုသလိုပင် ကြည်လင်သော ခေါင်းလောင်းသံများနှင့် ဒုံမင်းတီးခတ်သံများ ထွက်ပေါ်လာ၏။ အဝေးဆီမှ ခပ်သဲ့သဲ့ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်နေသော ဗုဒ္ဓဂါထာမန္တန်သံများသည် တဖြည်းဖြည်း နီးကပ်လာလေသည်။
မြို့တံခါးမှ တပ်သားများနှင့် ပြည်သူများသည် အသံလာရာဆီသို့ လှမ်းကြည့်လိုက်ကြ၏။
နံနက်ခင်း ချန်အန်းမြို့တော်၏ လမ်းမများပေါ်တွင် သံဃာတော်များ ပါဝင်သော စီတန်းလှည့်လည်သည့် အဖွဲ့ကြီးတစ်ခုသည် အစီအရီ ထွက်ခွာလာကြရာ အရေအတွက်အားဖြင့် ဒါဇင်နှင့်ချီ၍ ရှိလေသည်။ ထိုရဟန်းတို့သည် လက်ထဲတွင် မှော်ဝင်ပစ္စည်းများကို ကိုယ်စီကိုင်ဆောင်ထားကြပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာ ကျမ်းစာများကို ညင်သာစွာ ရွတ်ဖတ်နေကြသဖြင့် ကြားရသူတိုင်း၏ ရင်ထဲတွင် အေးချမ်းတည်ငြိမ်သွားစေသည်။
ဤစီတန်းလှည့်လည်မှု၏ အလယ်ဗဟို၌ လူဆယ့်ခြောက်ယောက် ထမ်းရသော ခမ်းနားထည်ဝါသည့် ဝေါယာဉ်ကြီးတစ်ခု ပါရှိပြီး နီးကပ်လာသောအခါ အိမ်ငယ်လေးတစ်လုံးနှင့်ပင် တူနေလေသည်။ ဤယာဉ်တန်းကြီး ဖြတ်သန်းသွားသောအခါ လမ်းဘေးဝဲယာရှိ ပြည်သူများသည် အလိုအလျောက် ဒူးထောက်ကာ ရှိခိုးပူဇော်ကြတော့၏။
"အဲဒါ လုံဟိုင်ဆရာတော်ရဲ့ ဝေါယာဉ်ကြီးများလား...."
နီးကပ်လာသော ယာဉ်တန်းကြီးကို ကြည့်ရင်း မြို့တံခါးစောင့် တပ်သားအချို့သည် တုန်လှုပ်သွားကြကာ အနီးအနားရှိ ပြည်သူများကို နောက်ဆုတ်၍ လမ်းဖယ်ပေးရန် အလျင်စလို အော်ဟစ်လိုက်ကြသည်။ ထို့နောက် သူတို့အားလုံးသည် လမ်းဘေးဝဲယာတွင် ဒူးထောက်လိုက်ကြပြီး လုံဟိုင်ဆရာတော်၏ ဝေါယာဉ်ကြီးကို ရိုသေကိုင်းရှိုင်းစွာ ကြိုဆိုလိုက်ကြလေသည်။
ထိုဝေါယာဉ်ကြီးကို ကတုံးပြောင်ပြောင်နှင့် တောင့်တင်းခိုင်မာသော ရဟန်းဆယ့်ခြောက်ပါးက ထမ်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ ကြေးဝါရောင် အသားအရေနှင့် တည်ငြိမ်လှသော ခြေလှမ်းများကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် သူတို့၏ ကျင့်ကြံမှုအဆင့်များမှာ မနိမ့်ကျကြောင်း သိနိုင်ပေသည်။
ဝေါယာဉ်ကြီး ဖြတ်သန်းသွားချိန်တွင် ဒူးထောက်နေသော အစောင့်များသည် ခေါင်းကို ခိုးမော့ကာ ကြည့်လိုက်ကြ၏။
ဝေါယာဉ်ပေါ်တွင် ထိုင်နေသူမှာ တောက်ပသော အနီရောင် သင်္ကန်းကို ရုံထားပြီး ဦးခေါင်းပေါ်တွင် ခမ်းနားသော ဘုန်းတော်ကြီးဆောင်း သရဖူကို ဆောင်းထားကာ အလွန်တရာ မြင့်မြတ်သော အရှိန်အဝါများ ဖြာထွက်နေသည့် ရဟန်းပျိုတစ်ပါး ဖြစ်နေလေသည်။
"ဟင် အဲဒါ လုံဟိုင်ဆရာတော် မဟုတ်ပါလား… အဲဒီ ကိုယ်တော်လေးက ဘယ်သူပါလိမ့်...."
တဖြည်းဖြည်း ဝေးကွာသွားသော ဝေါယာဉ်ကြီးကို ကြည့်ရင်း အစောင့်တပ်သားက စိတ်ထဲမှ တွေးတောနေမိသည်။
‘ဘယ်လို ရဟန်းပျိုကများ လုံဟိုင်ဆရာတော်ရဲ့ ဝေါယာဉ်ကြီးပေါ်မှာ စီးနင်းလိုက်ပါခွင့် ရတာပါလိမ့်။ နံ့သာအမာရွတ် ကိုးခုရှိတဲ့ တပည့် တောက်ကျိ တောင်မှ စီးခွင့်ရမှာ မဟုတ်ဘူး မလား....’
‘နေပါဦး နံ့သာအမာရွတ် ကိုးခုရှိတဲ့ တောက်ကျိ တောင်မှ စီးခွင့်မရဘူးဆိုရင် ဝေါယာဉ်ပေါ်မှာ ထိုင်နေတဲ့သူက နံ့သာအမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခုရှိတယ်ဆိုတဲ့ ဒဏ္ဍာရီလာ ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်များ ဖြစ်နေမလား....’
ဝေါယာဉ်ပေါ်ရှိ ရဟန်းပျိုမှာ မည်သူမည်ဝါဖြစ်ကြောင်းကို ရိပ်မိသွားသောအခါ တပ်သားမှာ ရင်ထဲ၌ အလွန်အမင်း တုန်လှုပ်သွားတော့၏။ ကံတရား၏ ဖန်တီးမှုကြောင့် ဒဏ္ဍာရီလာ ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်၏ မျက်နှာစစ်စစ်ကို ယခုလို မြင်တွေ့ရလိမ့်မည်ဟု သူ ဘယ်တုန်းကမှ မျှော်လင့်မထားခဲ့ပေ။
လုံဟိုင်ဆရာတော်၏ ဝေါယာဉ်ကြီးပေါ်တွင် ထိုင်ရင်း လူတိုင်းက သူ့ကို ဒူးထောက်ကာ ကြိုဆိုဂါရဝပြုနေကြသည်ကို မြင်ရပြီး ဘေးပတ်လည်ရှိ ရဟန်းများ၏ အစီအရီ ခြံရံထားမှုနှင့် ဝေါယာဉ်ထမ်းသော ရဟန်းများ၏ ဦးခေါင်းပေါ်တွင်ပင် နံ့သာအမာရွတ် အချို့ ရှိနေသေးသည်ကို မြင်ရသောအခါ ကျန်းလျို မှာ အတွေးပေါင်းစုံ ဝင်လာမိတော့သည်။
‘ဒီလောက်တောင် ကြီးကျယ်ခမ်းနားလွန်းတဲ့ အခမ်းအနားကြီး၊ ဒီလောက်တောင် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားမှုကြီး၊ ဒါက လူတစ်ယောက်ကို အတ္တတွေ အများကြီး ဝင်လာစေတာပဲ....’
လူတွေဝိုင်းထမ်းထားတဲ့ ခမ်းနားထည်ဝါလှသော ဝေါယာဉ်ကြီးပေါ်တွင် စီးနင်းလိုက်ပါရင်း ပတ်ပတ်လည်မှ တေးဂီတသံများ လွှမ်းခြုံထားလျက် သူသည် ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် သို့ ဦးတည်နေလေပြီ။ ယိုယွင်းစုတ်ပြတ်နေသော သင်္ကန်းဟောင်းလေးဖြင့် သူ ရောက်ရှိလာခဲ့စဉ်က အခြေအနေနှင့်ဆိုလျှင် ကွာခြားလွန်းလှပေသည်။
လုံဟိုင်ဆရာတော်၏ ယာဉ်တန်းတွင် ကျင့်ကြံခြင်းစွမ်းရည်ရှိသော ရဟန်းများသာ ပါဝင်သဖြင့် လီနှစ်ဆယ်ခန့်သာ ကွာဝေးသော ခရီးမှာ လုံးဝ မဝေးကွာလှပေ။
နေမင်းကြီး ကောင်းစွာ ထွက်ပေါ်လာချိန်တွင် ကောင်းကင်ရှိ နေကို ကြည့်ကာ နံနက် ဆယ်နာရီခန့် ရှိပြီဟု သူ ခန့်မှန်းလိုက်မိသည်။ ယာဉ်တန်းကြီးသည်လည်း ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် ၏ တောင်ခြေသို့ ရောက်ရှိနေပြီ ဖြစ်လေသည်။
ယာဉ်တန်းကြီး တောင်ပေါ်သို့ တက်လာသည်နှင့်အမျှ တောင်တက်လမ်းတစ်လျှောက်ရှိ ဘုရားဖူးများသည် ဒူးထောက်ကြကာ ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်၏ နာမည်ကို ကျယ်လောင်စွာ ကြွေးကြော်လိုက်ကြတော့၏။
ဝေါယာဉ်ပေါ်တွင် ထိုင်ရင်း ရင်းနှီးနေသော တောင်တက်လမ်းကို သူ လှမ်းကြည့်လိုက်သည်။ တစ်ချိန်က လူသူအရောက်အပေါက် နည်းပါးခဲ့သော လမ်းလေးမှာ ယခင်ကထက် များစွာ စည်ကားနေပြီး လမ်းပေါ်တွင် ဘုရားဖူးများဖြင့် ပွက်လောညံနေလေသည်။
ပေါင်းပင်မြက်ပင်များ ထူထပ်နေတတ်သော တောင်တက်လမ်းမှာ ယခုအခါ ရှင်းလင်းနေပြီး ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း လူအများအပြား ဖြတ်သန်းသွားလာခဲ့ခြင်းကြောင့် ပေါင်းပင်များပင် ပျောက်ကွယ်သွားရခြင်း ဖြစ်နိုင်ပေသည်။
ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် အတွင်း၌ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ဖာမင် နှင့် အခြားရဟန်းများသည် ကျောင်းတော်သို့ လာရောက်သူများကို ဧည့်ခံကြိုဆိုနေကြလေသည်။ လာရောက် လည်ပတ်သူအချို့သည် ဧည့်ခံမှုကို ခံယူပြီးနောက် ကျောင်းတော်ဝင်းအတွင်း၌ လွတ်လပ်စွာ လှည့်လည်ကြည့်ရှုနေကြ၏။ တစ်ချိန်က ကျန်းလျို နေထိုင်ခဲ့သော ဟောင်းနွမ်းယိုယွင်းနေသည့် အခန်းငယ်လေးမှာ ယခုအခါ လာရောက်ကြည့်ရှုလိုသူများဖြင့် တန်းစီနေရလေသည်။
ဤသည်မှာ ကျော်ကြားမှု၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုပင် ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားလှပေသည်။ ထိုသူများအားလုံးသည် နံ့သာအမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခု ပိုင်ဆိုင်ထားသော ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်၏ နံ့သာတိုင်ပူဇော်ပွဲ မတိုင်မီက ဘဝအခြေအနေသည် မည်သို့မည်ပုံ ရှိခဲ့သည်ကို သိလိုမြင်လိုကြခြင်း ဖြစ်လေသည်။
ကျန်းလျို၏ ယာဉ်တန်းကြီးသည် တေးဂီတသံများ၊ အခမ်းအနားများဖြင့် တောင်ပေါ်သို့ ချဉ်းကပ်လာပြီး လူအများအပြား၏ ကြွေးကြော်သံများပါ ထွက်ပေါ်လာသဖြင့်၊ ကျောင်းဆောင်အတွင်း ဧည့်သည်များကို လက်ခံတွေ့ဆုံနေသော ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ဖာမင် မှာ အနည်းငယ် အံ့အားသင့်သွားပြီး သူ၏ဘေးနားရှိ ရွှမ်မင် ကို ချက်ချင်းပင် စေခိုင်းလိုက်လေသည်။
"ဟင်.... ရွှမ်မင် အပြင်မှာ ဘာတွေများ ဆူညံနေတာလဲဆိုတာ သွားကြည့်ချေစမ်း...."
"ဟုတ်ကဲ့ပါ ဆရာတော်...."
ရွှမ်မင်က ခေါင်းညိတ်ကာ အပြင်သို့ သွက်လက်စွာ ထွက်သွားလေသည်။
မကြာမီမှာပင် ရွှမ်မင်သည် ပြာပြာသလဲဖြင့် အလျင်စလို ပြန်ပြေးလာလေတော့သည်။
"ဆရာတော်… လျိုအာလေး…အဲလေ… ရွှမ်ကျန်းဆရာတော် ကြွလာပြီဘုရား...."
ရွှမ်မင်က အနည်းငယ် ပြည့်ဖြိုးသော မျက်နှာပေါ်တွင် အံ့သြမှုနှင့် ဝမ်းသာမှုတို့ ရောယှက်နေကာ အလောတကြီး လျှောက်တင်လိုက်လေသည်။
ရွှမ်ကျန်းဆရာတော် ကြွလာသည်ဟု ကြားလိုက်ရသောအခါ ကျောင်းဆောင်အတွင်းရှိ ဧည့်သည်များသည် အပြင်သို့ စိတ်လှုပ်ရှားစွာ ထွက်သွားကြပြီး ဖာမင်ကိုယ်တိုင်ပင် ဝမ်းသာအားရ မတ်တတ်ထရပ်လိုက်လေသည်။
နံ့သာအမာရွတ် ဆယ့်နှစ်ခု ပိုင်ဆိုင်ထားသူဆိုသည့် ဂုဏ်ပုဒ်ကို ဘေးဖယ်ထားလျှင်ပင် ကျန်းလျို သည် သူတို့ မျက်စိအောက်တွင် ကြီးပြင်းလာခဲ့သူ ဖြစ်လေသည်။ သူသည် တစ်ညတွင်းချင်း နာမည်ကျော်ကြားသွားကာ တစ်ပြည်လုံးက သိရှိသွားကြသော်လည်း မဟာဗုဒ္ဓကျောင်းတော်တွင် ကျန်ရစ်ခဲ့ရသဖြင့် အားလုံးက သူ့ကို အလွန် လွမ်းဆွတ်နေခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ဝေါယာဉ်ပေါ်တွင် ထိုင်လိုက်လာသော ကျန်းလျိုသည် မကြာမီမှာပင် ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် ၏ အရှေ့သို့ ရောက်ရှိလာလေသည်။ အသစ်တဖန် ပြုပြင်မွမ်းမံထားမှုများကြောင့် အသွင်အပြင် အနည်းငယ် ပြောင်းလဲနေသော ကျောင်းတော်ကြီးကို သူ လှမ်းကြည့်လိုက်သည်။ ဟောင်းနွမ်းယိုယွင်းနေသော ကျောင်းတော်၏ ဆိုင်းဘုတ်မှာပင် အသစ်စက်စက် တစ်ခုနှင့် အစားထိုးထားသည်ကို မြင်လိုက်ရသဖြင့် ကျန်းလျို၏ ရင်ထဲတွင် ဝမ်းသာပီတိများ ဖြစ်ပေါ်လာတော့၏။
"ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်ကို ရိုသေစွာ ဂါရဝပြုပါတယ်ဘုရား...."
ကျင်းဆန်းကျောင်းတော် ၏ တံခါးဝရှေ့တွင် ဝေါယာဉ်ကြီး ရပ်တန့်သွားသည်နှင့်တပြိုင်နက် သတင်းကြားပြီး ဝိုင်းအုံလာကြသော လူအများအပြားသည် ကျန်းလျို၏ ရှေ့တွင် တခဲနက် ဒူးထောက်လိုက်ကြကာ ကျယ်လောင်စွာ အော်ဟစ်နှုတ်ဆက်လိုက်ကြလေသည်။
"အားလုံး ထကြပါဗျာ...."
ဒူးထောက်နေသော သူများကို ကျန်းလျိုက ပြောလိုက်သည်။ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားမှု သိပ်မရှိဘဲ ဒူးထောက်၍ နှုတ်ဆက်ခြင်းမျိုး လုံးဝမရှိသော ခေတ်သစ်လူ့အဖွဲ့အစည်းမှ အချိန်ခရီးသွား ရောက်ရှိလာသူ ဖြစ်သည့်အလျောက် ကျန်းလျိုသည် ခမ်းနားသော ဝေါယာဉ်ကြီးပေါ်တွင် စီးနင်းလိုက်ပါရင်း အချည်းနှီး အတ္တများကို ခံစားနေရသော်လည်း သူတစ်ပါးက မိမိရှေ့တွင် ဒူးထောက်နေခြင်းကိုမူ မယဉ်ပါးသေးပေ။
"ဘုန်းကြီး ဖာမင် ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်ကို ရိုသေစွာ ဂါရဝပြုပါတယ်ဘုရား...."
ဧည့်သည်များ၏ နောက်တွင်တော့ နောင်တော် ရွှမ်မင် နှင့် အခြားရဟန်းများ၏ တွဲကူမှုဖြင့် ကျောင်းတော်တံခါးဝသို့ ရောက်လာသော ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ဖာမင် ကိုယ်တိုင်လည်း ဒူးထောက်လိုက်လေသည်။
"ဆရာတော်… ဘာတွေလုပ်နေတာလဲ...."
ဖာမင်က သူ့ရှေ့တွင် ဒူးထောက်ရန် ပြင်နေသည်ကို မြင်လိုက်ရသဖြင့် ကျန်းလျိုမှာ အထိတ်တလန့်ဖြစ်သွားပြီး အသက်အရွယ် ကြီးရင့်နေပြီဖြစ်သော ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်ကို တွဲထူရန် ဝေါယာဉ်ပေါ်မှ အလျင်စလို ခုန်ဆင်းလိုက်လေသည်။
"ရွှမ်ကျန်းဆရာတော်… တပည့်တော်... တပည့်တော်က ဆရာတော်ရဲ့ ဆရာဖြစ်ဖို့ မထိုက်တန်တော့ပါဘူးဘုရား… တပည့်တော်...."
ကျန်းလျိုကို ကြည့်ရင်း ဖာမင်မှာ စိတ်လှုပ်ရှားနေသလို တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အနည်းငယ် ကြောက်ရွံ့နေမိသည်။
"ဘာ ရွှမ်ကျန်း လဲ… ခေါင်းပေါ်မှာ အမာရွတ် နည်းနည်းလောက် ရှိသွားတာနဲ့ပဲ ကျွန်တော်က တခြားလူတစ်ယောက် ဖြစ်သွားပြီလို့ ပြောချင်တာလား… ဆရာတော် ကျွန်တော့်ကို အရင်ကလိုပဲ လျိုအာ လို့ ခေါ်ပါ… အဲဒါကိုပဲ ကျွန်တော် ပိုသဘောကျတယ်...."
သူက ပြောပြောဆိုဆိုနှင့် ဖာမင်ကို တွဲကာ ကျောင်းတော်အတွင်းသို့ ဝင်သွားလေသည်။
အတူပါလာသော နောင်တော် ရွှမ်မင် နှင့် အခြားသူများက မဟာဗုဒ္ဓကျောင်းတော် မှ ယာဉ်တန်းအဖွဲ့ဝင်များကို အထဲသို့ ဝင်ရောက်အနားယူရန် အမြန်အဆန် ဖိတ်ခေါ်လိုက်ကြလေတော့သည်။
***